معاهدات بينالمللى
جوامع بشرى ، به ويژه در جهان امروز ، نمىتوانند بدون قراردادهاى بينالمللى به حيات سياسى خود استمرار بخشند و حتى زندگى فردى و اجتماعى افراد هم نمىتواند بدون عهد و پيمان استوار بماند . اكثر مزايايى كه از جامعه مىبريم و آسايشى كه در اثر رعايت متقابل حقوق همديگر به دست مىآيد ، در سايهء عقد قراردادهاى عمومى است . عهد و پيمانهاى متقابل ، دو ملّت را به هم پيوند مىزند و زمينهء اشتراك مساعى ، حسن تفاهم و تلاقى فرهنگ و انديشهء متفاوت را آماده مىسازد .
قرآن به اين اصل اهميّت و بهاى بسيار مىدهد و به طرفين پيمان توصيه مىكند كه به عهد و ميثاق خود وفادار بمانند و آن را نقض نكنند :
وَ اوفوا بِعَهدِ اللَّهِ اذا عهَدتُم ولا تَنقُضُوا الايمنَ بَعدَ تَوكيدِها وقَد جَعَلتُمُ اللَّهَ عَلَيكُم كَفيلًا انَّ اللَّهَ يَعلَمُ ما تَفعَلونَ . ( نحل : 91 )
و هر گاه پيمان بستيد به پيمان خويش وفا كنيد و قراردادهايى كه با سوگند تأكيد كرده و خدا را بر آن ضامن گرفتهايد ، نقض نكنيد ؛ زيرا خداوند آنچه را كه انجام مىدهيد مىداند .
وفا به عهد
قرآن نه تنها پيمان شخص طرف قرارداد را به رسميّت مىشناسد ، بلكه وساطت چنين شخصى را نيز در مواردى مىپذيرد و بر آن ارج مىنهد :
وَ لاتَتَّخِذوا مِنهُم وَلِيًّا ولا نَصِيراً الَّا الَّذينَ يَصِلونَ الى قَومٍ بَينَكُم وبَينَهُم ميثقٌ . ( نساء : 89 )
از آنها ( منافقان مدينه ) كسى را يار و مددكار نگيريد ، مگر اين كه آنها به گروهى بپيوندند كه ميان شما و آنان پيمان است .
اين آيه يكى از بزرگترين افتخارات اسلام را ترسيم مىكند و نشان مىدهد كه اين مكتب الهى چه مقدار طرفدار حريّت سياسى و آزادى عقيده است و چه اندازه به قراردادها و عهد و ميثاقها احترام مىگزارد .