نزول وحى و تصوير آن در نفس پيامبر الهى عيناً مانند نزول مشيّت و ارادهء بىصورت الهى است در سلسله مراتب تكوين تا برسد به عالم مادّه و جسم . و در غير اين صورت بين تصوير وحى از واقعيّت خارج و بين خود خارج تناقض و تعارض به وجود مىآيد و اين خود گول زدن و فريب دادن پيامبر الهى توسّط پروردگار است . مضافاً بر اين كه بسيارى از افراد ممكن است آن حقيقت خارجى را در مكاشفات و يا در رؤيا مشاهده كنند و اين مسأله يا قضيّه ابلاغ توسط پيامبران منافات پيدا خواهد كرد . مثلًا در اخبار ذكر شده است كه هنگام قبض روح انسان پنج تن عليهمالسّلام بر بالين محتضر حاضر مىگردند [ 1 ] و اين مطلب براى بسيارى در همين عالم تجربه شده است و اين بنده خود شاهد بعضى از اين موارد بودهام . اخبار مربوط به دفن مؤمن و استقبال ملائكه و حور العين در قبر و عالم مثال و برزخ براى بسيارى از افراد در همين دنيا مشهود گشته است [ 2 ] و بنده نيز از افراد متعدّدى راجع به اين موضوع مطالبى عينى و شهودى شنيدهام . براى توضيح اين مسأله عرض مىشود . [ 3 ]
همانطور كه ذكر شد وحى يا مربوط به اخبار از حقائق گذشته و آينده و يا وقايع و قضاياى روز قيامت و بهشت و دوزخ و الطاف و عنايات نامحدود الهى است و يا مربوط است به اعتقادات و احكام و تكاليف شرعيّه و در هر دو قسم آن سرچشمه و منشأ و مبدأ وحى حقيقتى متعالى است كه صورت و هيئت و شكل و تصوير برنمىدارد ، زيرا حقيقت اشياء در عالم وجود با تمام خصوصيّات و قالبها و تشكّلها و ماهيّتها ، وجود بحت و بسيط و اطلاقى است كه لازمه بساطت و اطلاقيّت آن نداشتن شكل و ماهيّت است .
هامش
[ 1 ] - به معاد شناسى ، ج 2 به بعد مراجعه شود .
[ 2 ] - تفسير كنزالدقائق و بحرالغرائب ، ج 14 ، ص 522 ؛ بحار الأنوار ، ج 89 ، ص 347 و ص 354 .
[ 3 ] - در فصل مربوط به وحى به طور مبسوط در اين باره مطالبى ذكر گرديد .