مبارك پيغمبر صلّى الله عليه و آله و سلّم بطور اجمال و إحكام نه بطور تفصيل نازل شده است ، و البته تفصيل آن تدريجاً در مدت بيست و سه سال نازل شده است . و روى شرف و عظمت اين ماه خدا بر امّت پيغمبر تفضّل فرموده ، و آنها را بواسطهء ايجاب صوم به مقام طهارت و تجرّد دعوت فرموده است . اين كتاب هدايت كنندهء مردمان به اعمال خير و صفات فاضله و ملكات حميده و عقائد حقّه و دور كنندهء آنهاست از تمام اقسام ضلالت كه در مرتبهء ضدّ اين انواع هدايت قرار دارد . و علاوه در اين كتاب ادلّه و براهينى است بر سلوك طريق حق از ذكر حالات انبياء سلف و شرائع و اخبار آنها . و اين كتاب فرقان است كه مميّز بين حقّ و باطل است . پس براى تأكيد و تثبيت وجوب افطار نسبت به مسافر و مريض فقرهء سابقه در آيهء قبل را تكرار نموده است كه : اى مردم هر كس از شما در جاى خود حاضر باشد و در اين ماه مسافرت و غيبتى ننمايد بايد روزه بگيرد ، و كسى كه مريض باشد و يا در سفر ، بايد به تعداد روزههاى افطار شده در روزهاى بعد از رمضان قضا كند .
و فى « الكافى » عَن الصّادقِ عليه السّلام قالَ : قالَ رَسولُ اللهِ صَلّى اللهُ عَلَيهِ و آلِه و سَلَّم إنَّ اللهَ عَزّوجَلَّ تَصَدَّقَ عَلَى مَرْضَى امَّتِى و مُسافِريها بِالتَّقصيرِ و الإفْطارِ أ يَسُرُّ أحَدَكُمْ إذا تَصَدَّقَ بِصَدَقَة أنْ تُرَدَّ عَلَيهِ . [ 1 ]
و فى « الخِصالِ » عَن النّبىّ صَلّى الله عَلَيه و آله : إنَّ اللهَ تَبارَكَ و تَعالَى أهْدَى إلَىَّ و إلَى امَّتِى هَدِيَّة لَم يُهدِهَا إلَى أحَدٍ مِنَ الامَمِ كَرامَة مِنَ اللهِ لَنا . قالُوا : و ما ذاكَ يا رَسولَ اللهِ ؟ قالَ : الإفطارُ فى السَّفَرِ و التَّقصِيرُ فى الصّلاة ، فَمَنْ لَم يَفعَلْ
هامش
[ 1 ] التفسير الصافى ، ج 1 ، ص 222 : [ در « كافى » امام صادق از رسول خدا نقل مىكنند كه فرمودند : خداى متعال منّت نهاده است بر بيماران و مسافرين امّت من و تكليف روزه را از بيماران و نماز تمام و روزه را از مسافرين برداشته است . آيا يكى از شما روا مىدارد كه به فردى صدقه و بخششى نموده و آن شخص آن بخشش را به شما بازگرداند ؟ مترجم ]