5 . اخلاق شايسته ، از بركات نور علم
يكى از آثار و بركات حقيقت نورانى دانش ، خودسازى ، اخلاق نيكو و صفات پسنديده است . اين ويژگى مهم ، در احاديث فراوانى مورد توجّه قرار گرفته است . به گفته امام على عليه السلام :
كُلَّمَا ازدادَ عِلمُ الرَّجُلِ زادَت عِنايَتُهُ بِنَفسِهِ ، وبَذَلَ في رِياضَتِها وصَلاحِها جُهدَهُ . « 1 »
هر اندازه دانش انسان افزون گردد ، توجّه وى نسبت به نفس خود ، بيشتر مىشود و در رياضت و اصلاح آن ، كوشش بيشترى مبذول مىكند .
6 . تفكيكناپذيرى جوهر علم از عمل شايسته
يكى از ويژگىهاى برجسته نور دانش كه در احاديث فراوانى مورد تأكيد قرار گرفته ، عمل شايسته ( عمل صالح ) است . « 2 » از نظر اين احاديث ، اعمال شايسته ، ثمره دانشاند و بدون عمل ، چراغ دانش در وجود انسان ، خاموش مىشود .
راه كسب نور علم
در اين كتاب ملاحظه خواهيد كرد كه مبدأ دانشهاى رسمى ، حس و عقل ، « 3 » و راه به دست آوردن آنها تعليم وتعلّم است « 4 » و مبدأ نور دانش ، قلب است ؛ « 5 » امّا اين دانش ، آموختنى نيست و راه تحصيل آن در گام نخست ، بر طرف كردن موانع و در گام دوم ،
هامش
( 1 ) ر . ك : دانشنامه عقايد اسلامى : معرفتشناسى / ح 1535 .
( 2 ) ر . ك : دانشنامه عقايد اسلامى : معرفتشناسى / بخش چهارم : دانش / فصل سوم : آثار دانش / عمل .
( 3 ) ر . ك : دانشنامه عقايد اسلامى : معرفتشناسى / بخش ششم : مبادى شناخت / فصل يكم : ابزارهاى دانش و حكمت و فصل دوم : راههاى معرفت عقلى .
( 4 ) ر . ك : دانشنامه عقايد اسلامى : معرفتشناسى / بخش ششم : مبادى شناخت / فصل دوم : راههاى معرفت عقلى .
( 5 ) ر . ك : دانشنامه عقايد اسلامى : معرفتشناسى / بخش هفتم : موانع شناخت / فصل يكم : دل و خاستگاه اصلى همه ادراكات و فصل دوم : راههاى معرفت عقلى .