مردى پسر قتاده را تپانچه زده است قتاده شكايت را به بلال بن ابى برده برده وى به شكايت او التفاتى نكرده قتاده نزد قسرى والى عراق رفته و از بلال شكايت كرده قسرى به بلال نوشته است . تو ابو خطَّاب را انصاف نداده و در باره اش به عدالت رفتار نكردهاى . بلال او را خواسته و هم همهء وجوه و بزرگان اهل بصره را تا از وى شفاعت كنند قتاده نپذيرفته است پس بلال وى را گفته است : او را چنان كه او زده است بزن . قتاده پسر خويش را گفته است : آستين بر زن و دست خود را بالا ببر و سخت بر او بنواز پسر آستين بالا زده و دست را بلند كرده و چون خواسته است بزند قتاده دست او را گرفته و گفته است او را در راه خدا بخشيديم چه گفته شده است : « لا عفو الَّا بعد قدرة » و از احاديث او است .
به اسناد ابو نعيم ، از قتاده از انس كه گفته است از پيغمبر شنيدم كه گفت :
« انّ من اشراط السّاعة ان يرفع العلم ، و ينزل الجهل و يشرب الخمر ، و يكثر النساء و يقلّ الرجال . . » باز به اسناد از قتاده از انس از پيغمبر صلَّى الله عليه و آله و سلَّم آورده است :
« ثلاث مهلكات : شحّ مطاع ، و هوى متّبع و اعجاب المرء بنفسه و ثلاث منجيات : خشية الله فى السّرّ و العلانيّة و القصد ( اى الاقتصاد ) فى الفقر و الغنى ، و العدل فى الغضب و الرّضا » و هم به اسناد از قتاده از انس بن مالك از پيغمبر ( ص ) اين مضمون را آورده است :
« هفت چيز است كه پاداش و مزد آن پس از مرگ بنده بر او جارى است :
كسى كه علمى را به ديگرى بياموزد يا نهرى جارى سازد يا چاهى گود كند يا درخت خرمايى بكارد يا مسجدى بنا نهد يا مصحفى به ميراث گذارد يا فرزندى به جاى گذارد كه پس از مرگ وى برايش آمرزش بخواهد » به گفتهء ابو نعيم « قتاده » از گروهى از صحابه ( رض ) اسناد دارد . از ايشان است انس بن مالك و ابو طفيل و عبد الله بن سرجس و حنظلهء كاتب .
ادوار فقه ( فارسي ) — صفحة 628
مساهمون: محمود الشهابي الخراساني
ص٦٢٨