سفيان بالبصرة و دفن ليلا و لم نشهد الصلاة - يعنى عليه - و غدونا على قبره و معنا جرير بن حازم و سلام بن مسكين فتقدم جرير فصلَّى بنا على قبره فبكى فقال :
اذا بكيت على ميت لتكرمه
فابك الغداة على الثّورىّ سفيان
به قولى كتابهايى را كه نوشته بود هنگام مرگ وصيّت كرده كه دفن كنند .
ابو نعيم به اسناد از اصمعى آورده كه گفته است :
سفيان ثورى وصيّت كرد كه كتابهايش را دفن كنند و از چيزهايى كه از برخى نوشته بود پشيمانى داشت كه شهوت حديث را موجب آن مىدانست .
و باز به اسناد از ابو عبد الرّحمن حارثى آورده كه اين مضمون را گفته است : « 1 » .
سفيان بن سعيد كتب خويش را دفن مىكرد و من او را يارى و كمك مىكردم « فدفن منها كذا و كذا . قمطرة إلى صدرى » پس بوى گفتم : « يا ابا عبد الله و فى الركاز ، الخمس » سفيان گفت : آن چه مىخواهى بردار پس من مقدارى از آنها را كه او برايم حديث كرده بود كنار گذاشتم و برداشتم .
خطيب هم ترجمهء سفيان را مشتمل بر لختى از آن چه در اينجا ياد گرديد آورده و بيست تن از بزرگانى را كه سفيان از ايشان شنيده و روايت كرده از قبيل اعمش و ايوب سختيانى و بيست و چهار تن از بزرگانى كه ايشان از او شنيده و حديث كردهاند مانند اوزاعى و ابن جريج و مالك و فضيل بن عياض و ابن مبارك و شعبة و اضراب اينان نام برده و گفته است :
« كان إماما من ائمّة المسلمين و علما من اعلام الدّين مجمعا على إمامته بحيث يستغنى عن تزكيته مع الإتقان ، و الحفظ ، و المعرفة ، و الضّبط ، و الورع ،
هامش
« 1 » خطيب در ترجمهء سفيان به اسناد از عبد اللَّه بن عبد اللَّه - و هو ابن الاسود الحارثى - آورده كه او گفته است : « خاف سفيان شيئا فطرح كتبه فلما آمن ارسل إلى و إلى يزيد بن توبة المرهبي فجعلنا نخرجها ، فاقول : يا ابا عبد اللَّه ! و فى الركاز ، الخمس و هو يضحك فاخرجنا تسع قمطرات كل واحدة إلى هاهنا - و اشار إلى اسفل من ثدييه - فقلت له : اعرض لي كتابا تحدثنى به فعزل لي كتابا فحدثنى به »