است » . « 1 » نيز چنين است ميوهء زيتون كه بزرگترين فايده را براى تن آدمى دارد ، و روغن آن روغن نادرى است كه به بدن هيچ زيانى نمىرساند ، و در حديث به جا مانده از پيغمبر - صلى اللَّه عليه و آله - آمده است كه : « زيتون بخوريد و از روغن آن بهرهمند شويد كه از درخت مبارك است » . « 2 » [ 2 ] كه آن درخت در پناه كوه پر درختى كه با فوايد و منظر و پشتيبانى خود زندگى را شيرين مىسازد ، قرار گرفته است ، و به همين جهت پس از ياد كرد از خوراك انسان ، پروردگار ما از كوه طور ياد كرده و گفته است :
«
وَ طُورِ سِينِينَ
- و سوگند به طور سينين . » گفتهاند كه سينين در لغت سريانى به معنى نيكو و زيباست ، و به قولى :
هر كوه پر درخت ميوه به نام سينين خوانده مىشود ، « 3 » و اين گفتهء مقاتل و كلبى است .
[ 3 ] و هر جا بوده باشد ، صورت آيه با سوگند خوردن به تين و زيتون از يك سو ، و با شهر ايمن از سوى ديگر هماهنگى دارد ، كه خداوند متعال گفته است :
«
وَ هذَا الْبَلَدِ الْأَمِينِ
- و اين شهر آسوده و ايمن . » چه ريشههاى مدنيّت آدمى سه چيز است : خوراك و زمين و صلح و سلام .
پس چون تين و زيتون مثالى براى بهترين خوراك ، و طور سنين بهترين نمونهء نيكوترين و پربركتترين زمينها باشد ، بلد الامين الگوى بهترين سرزمينها خواهد بود كه سرزمين امنيّت و صلح و صفا است ، و اين چارچوب متناسب با محور سوره است / 206 كه در آفرينش آدمى با بهترين تقويم و استقامت تجسم يافته است ، بدان جهت كه تسخير زندگى براى او ، و آماده كردن طعام و زمين و فراهم آوردن امن و امان ، و در نتيجه ايجاد وسايل تمدن براى او ، بعضى از جنبههاى نيكويى ساختار براى انسان و
هامش
( 1 ) - نور الثقلين / ج 5 ، ص 607 .
( 2 ) - القرطبى ، ج 20 ، ص 112 .
( 3 ) - همان منبع .