تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اصطلاحات فقهى ( فارسى ) — صفحة 325

مساهمون:

ص٣٢٥
بِمِثْلِ مَا اعْتَدى عَلَيْكُمْ »
( سورهء بقره ، آيهء 195 ) ثابت است . كشّاف

ضمان العين -

التزام و تعهد پرداخت عين مال موردنظر در عقد عاريه ، در صورتى كه ضمان العين شرط گردد . موارد استعمال : در صورتى كه ضمان العين شرط گردد . مال موردنظر عاريهء مضمونه مىشود . شرح لمعه ، كتاب ضمان

ضمان الغصب -

عبارت است از اين‌كه در صورت تلف شدن مال مغصوب قيمت و يا مثل آن بايد به صاحبش پرداخت گردد . موارد استعمال : پرداخت قيمت و يا مثل مال اخذ شده به طريق عدوان و غصب در ضمان الغصب ، با آيهء مباركهء
« فَمَنِ اعْتَدى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدى عَلَيْكُمْ »
( سورهء بقره ، آيهء 195 ) ثابت است . كشّاف

ضمان القيمة -

عبارت است از اين‌كه در صورت تلف مال ، قيمى بايد قيمت آن‌را پرداخت نمايد . موارد استعمال : در طلاق خلع اگر فديه ( در صورت قيمى بودن ) قبل از قبض مرد تلف شود ضمان القيمه واجب مىشود . شرح لمعه ، كتاب خلع و مبارات

ضمان المثل -

يعنى در صورت تلف مال مثلى بايد مثل آن‌را پرداخت نمايد . موارد استعمال : در طلاق خلع اگر فديه قبل از قبض مرد تلف شود ، ضمان المثل واجب مىشود . شرح لمعه ، كتاب خلع و مبارات

ضمان حالّ -

عقد ضمانى است كه التزام ضامن به تأديهء مال مضمون مؤجّل نباشد . شرح لمعه موارد استعمال : ضمان حالّ و ضمان مؤجّل ، هر دو جايز و بدون اشكال است . شرح لمعه ، كتاب ضمان

ضمان عن حالّ -

در فقه ، عقد ضمانى است كه وقت پرداخت مال مضمون رسيده و مؤجّل نيست . شرح لمعه موارد استعمال : در ضمان عن حالّ به مجرد پرداخت ، مىتواند وجه ضمان را بگيرد . شرح لمعه ، كتاب ضمان

ضمان عهدة المبيع -

شخص ثالث ضمانت كند كه مبيع در صورت معيوب بودن به عهدهء او است ، و او آماده است هر نوع غرامت را پرداخت نمايد . موارد استعمال : بنابر قولى ضمان عهدهء المبيع ، جايز است . شرح لمعه ، كتاب ضمان

ضمان قهرى -

ضمانى است كه موجب آن با اراده و اختيار ضامن نباشد ، مانند اين‌كه شخص برحسب عقد معاوضه فاسدى مال ديگرى را به دست آورده باشد . موارد استعمال : ضمان قهرى از قاعدهء معروف « ما يضمن بصحيحه يضمن بفاسده و ما لا يضمن بصحيحه لا يضمن بفاسده » استفاده مىشود . فرهنگ معارف اسلامى

ضمان ما لم يحب -

تعهد به پرداخت مالى كه هنوز بر ذمهء شخص مستقر نشده