3 ) گوسفندى كه وقف شود كه بچهء نر آن قربانى و بچهء ماده آن نگهدارى گردد و مورد استفاده قرار گيرد و آن هم مانند مادرش باشد .
مستفاد از شرح لمعه ، كتاب صيد ؛ رسالهء مرحوم حكيم ؛ قاموس فقهى ؛ كشّاف
ذبيحة الجنّ -
عبارت است از قربانى كه در موارد زير به علت ترس از جنّ ذبح شود :
1 ) در موقع خريد خانهء جديد ؛ 2 ) در زمان استخراج چشمهء آب در زمان جاهليت به علت ترس از اجنّه قربانى مىكردند كه رسول اللّه صلّى اللّه عليه و إله از اين عمل نهى فرمودند . قاموس فقهى
ذبيحة الكافر -
حيوان تذكيه شده به وسيلهء كافر است ( خواه ذمّى باشد يا وثنى و مجوس ) .
موارد استعمال : بنابر قول مشهور خوردن ذبيحهء كافر حرام است . شرح لمعه ، كتاب صيد و ذباحه
ذبيحة الناصب -
حيوان ذبح شده به وسيلهء ناصبى ( به عنوان مذكور مراجعه شود ) است .
موارد استعمال : ذبيحه الناصب حلال نيست . شرح لمعه ، كتاب صيد و ذباحه
ذرارى -
جمع ذريّه است و به تمام افرادى كه از نسل انسان متولد مىشوند ذريه گفته مىشود .
در وقف به ذرارى تمام پسرها و دخترها و نوهها شريك مىشوند .
مجمع البحرين ؛ تحرير الوسيله
بنابر قولى به زنان هم گفته مىشود .
طلبة الطلبه
ذراع -
1 ) از آرنج دست تا سر انگشتان .
موارد استعمال : در قطع ذراع درحالىكه جدا از دست باشد نصف ديهء بايد پرداخت گردد . شرح لمعه ، كتاب ديات
2 ) چيزى كه با آن ذرع مىشود و اندازه آن شش قبضه و هر قبضه مقدار آن چهار انگشت مىباشد . مجمع البحرين ؛ طلبة الطلبه
موارد استعمال : مقدار مسافت قصر نود و شش هزار ذراع است .
شرح لمعه ، كتاب صلات
ذرق الطّائر -
فضله پرنده .
مجمع البحرين ؛ طلبة الطلبه
موارد استعمال : ذرق دجاج جلّال موجب مىشود كه از چاه پنج دلو آب كشيده شود . شرايع ، كتاب طهارت
ذريرة -
گونهاى عطر خوش مىباشد كه مادهء آن از بلاد هند مىآيد .
در حديث است كه كفن ميت را با ذريره معطر نماييد .
مجمع البحرين ؛ لسان العرب ؛ شرايع ، كتاب طهارت
ذقن -
جمع آن اذقان است .
محل اتصال دو استخوان فكّ كه لحيين ناميده مىشوند . مجمع البحرين
موارد استعمال : در جنايت به « ذقن باللحيين » پرداخت ديهء كامل واجب است . شرح لمعه ، كتاب ديات
ذكاة -
سنگريزهء برّاق است مثل اينكه در آتش سرخ شده باشد . مجمع البحرين