نگذاشتن نسبت به خريداران است و با شريف و حقير بهطور مساوى عمل كردن است . شرح لمعه ، كتاب متاجر
حقيقة شرعيّة -
لفظى كه در موضوع له شرعى به كار برده باشد از طرف شارع مانند صلات و زكات و . . . فرهنگ معارف اسلامى
موارد استعمال : تدبير حقيقت شرعيه در عتق مخصوص است . شرح لمعه ، كتاب تدبير
حقيقة عرفيّة -
لفظى كه در موضوع عرفى به كار برده شود از طرف عموم مانند حاتم و غيره . معالم الاصول
موارد استعمال : در صورت تعارض بين حقيقت شرعيه و عرفيّه ، حقيقت شرعيه مقدم است . شرح لمعه ، كتاب اقرار
حكاية الأذان -
عبارت است از اينكه آنچه را كه مؤذن مىگويد ديگران هم بگويند .
موارد استعمال : حكايه الأذان مستحب است . شرح لمعه ، كتاب صلات
حكّ أنامل -
ايجاد خراش و جارى كردن خون از سر انگشتان . شرح لمعه
موارد استعمال : بنابر قولى در مرتبهء سوم سر انگشتان بچه سارق با ايجاد خراش خونآلود بايد گردد . شرح لمعه
حكرة -
چيز احتكار شده .
در فقه ، حبس و نگاهدارى ارزاق مردم جهت گران شدن قيمت آنها .
موارد استعمال : حكره حرام است ، البته در صورتى كه مردم نياز مبرم به آن جنس داشته باشند . شرح لمعه ، كتاب متاجر
حكم شرعى -
به احكام خمسه ( وجوب ، مستحبّ ، حرمت ، كراهت و اباحه ) گفته مىشود .
موارد استعمال : به جاهل حكم شرعى نيز واجب است در حال نماز لباسش غصبى نباشد . شرح لمعه ، كتاب صلات
حكم وضعى -
به سبب و شرط و بطلان و حجّت گفته مىشود .
موارد استعمال : لباس جاهل حكم وضعى نيز در حال نماز بايد غصبى نباشد و در صورت غصب نماز او باطل است .
شرح لمعه ، كتاب صلات
حكمة -
علم به حقايق اشياء .
در فقه ، فلسفهء احكام و علت آنها حكمت ناميده مىشود .
موارد استعمال : اگر مولا عبد خود را تمثيل كند عبد آزاد مىشود و همچنين در صورت تمثيل غاصب هم آزاد مىشود به علت اينكه حكمت در هر دو مورد يكى مىباشد . كشّاف ؛ شرح لمعه ، كتاب غصب
حلّ -
با كسر حاء گشايش و باز شدن سوگند و نذر و عهد با دادن كفّاره است .
موارد استعمال : نذر مملوك صحيح نيست مگر اينكه قبل از حلّ از بردگى خلاص شود . شرح لمعه ، كتاب نذر
حلّ -
حلال ، مباح ، اقامت .
در فقه ، مقصود از آن خارج حرم مىباشد .
موارد استعمال : كسى كه پس از احرام و دخول حرم مىميرد حج او درست است