تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ اصطلاحات اصولى ( فارسى ) — صفحة 46

مساهمون:

ص٤٦

اشتراك

اشتراك عبارت است از لفظ واحدى كه داراى معانى متعدّد باشد ، به گونه‌اى كه هر يك از معانى ، موضوع‌له و معناى اصلى آن باشند . نظير لفظ عين كه بر چشم ، چشمه ، طلا و معانى ديگر دلالت دارد . اشتراك بر دو قسم است : اشتراك لفظى و معنوى ( ر . ك ، مشترك )

اشتراك احكام بين عالم و جاهل

يكى از مسايلى كه در علم اصول مطرح گرديده است مسألهء اشتراك احكام ميان عالم و جاهل است ، علماى شيعه به اتّفاق بدان عقيده دارند و در مقام تعليل اين امر مىگويند : احكام خداوند در عالم واقع بر موضوع خود ثابت است و اين مسأله هيچ ارتباطى به علم يا جهل مكلّفين ندارد و دانستن يا ندانستن مكلّف در اصل حكم دخالتى ندارد . براى مثال عبادات براى همهء افراد جامع شرايط واجب است ، هرچند به وجوب آن عالم نباشند ، چه آنكه علم در اصل حكم الهى دخيل نمىباشد . بلى تنها در تنجّز تكليف دخيل و مؤثر است ، به طورى كه اگر عالما آن را ترك نمايد مستحق عقوبت خواهد بود و چنانچه از روى جهالت عمل واجبى را انجام ندهد معذور است .
فرهنگ اصطلاحات اصولى ( فارسى ) — صفحة 46 | محمد حسين مختارى مازندرانى