نيز ذاتا حجت است . ازاينرو صحيح نيست دليل عقلى ، ظنون يا مقدمات عقليهاى كه معمولا موجب قطع به حكم نمىشوند ، شامل باشد .
اقسام دليل عقلى
دليل عقلى بر دو گونه است :
1 - مستقلّات عقليّه
2 - غير مستقلّات عقليّه
مستقلّات عقليّه
آن است كه عقل به گونهء مستقلّ و عليحده بدون كمك از جانب شرع مقدس نسبت به صدور حكم راجع به عملى مبادرت مىورزد . نظير خوبى عدالت و بدى ظلم .
بديهى است كه در اين گونه موارد جهت كشف و دستيابى به حكم شرعى ، يك قياس منطقى تشكيل گرديده به طورى كه حكم عقل در هر دو مقدّمه ( صغرى و كبرى ) دخالت دارد . ازاينرو آن را مستقلّات عقليّه خوانند .
غير مستقلّات عقليّه
منظور از غير مستقلّات عقليّه يا استلزامات عقلى آن است كه حكم عقل تنها در يكى از دو مقدمه مدخليّت داشته ولى در مقدّمهء