تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ اصطلاحات اصولى ( فارسى ) — صفحة 137

مساهمون:

ص١٣٧
به آنها قاطع و حازم نيست ، بلكه ظنّ دارد . طبيعى است اين نوع دليل عقلى در حجيت خود نياز به دليل دارند . چنان كه قياس و استقرارى ناقص از اين باب مىباشند كه اعتماد بر آنها محتاج به دليل است و پرواضح است كه دليلى در اين باره وجود ندارد بلكه بايد گفت ، دليل بر عدم حجيت اينها در دست است .

دور

دور عبارت است از اينكه شىء واحد هم علّت خود و هم معلول خود باشد ، به تعبير ديگر موجودى كه علّت پيدايش موجود ديگرى است در همان حال معلول و نيازمند بدان باشد . براى مثال « الف » علّت پيدايش « ب » است ، « ب » نيز علّت پيدايش « الف » باشد .

اقسام دور

1 - دور مضمر

مقصود از دور مضمر توقف شىء است بر خودش با واسطه ، مثل اينكه « الف » متوقّف بر « ب » و « ب » متوقّف بر « ج » و « ج » متوقّف بر « الف » باشد .

2 - دور مصرّح

مراد از دور مصرّح توقّف چيزى است بر خودش منتها بدون
فرهنگ اصطلاحات اصولى ( فارسى ) — صفحة 137 | محمد حسين مختارى مازندرانى