چنانچه مكلف واجب را در وقت مخصوص انجام داد ، ولى جزء يا شرطى را كه ترك آن موجب بطلان واجب است ، ترك نمود و لازم شد كه مجددا آن عمل را تكرار كند ، اگر عمل را در همان وقت معين مجددا انجام داد ، اين عمل مجدد را « اعاده » گويند .
ولى اگر عمل واجب در وقت معين خود اصلا انجام نشد يا ناقص انجام شد و نياز به تكرار عمل بود ، و وقت مخصوص واجب گذشته بود ، در اين صورت مكلف بايد اين عمل را در خارج از وقت اوليه معين انجام دهد ، اين تكرار عمل در خارج از وقت اوليه معين را « قضا » گويند .
مثلا :
اگر انسان با شنيدن اذان ظهر اقدام به خواندن نماز كرد و تمام شرايط معتبر در نماز را هم رعايت كرد ، واجب را ادا نموده و تكليف از عهدهء او ساقط است .
ولى اگر بعد از خواندن نماز در حالى كه هنوز آفتاب غروب نكرده است ، متوجّه شد كه موقع نماز وضو نداشته يا به طرف قبله نماز نخوانده است ، بايد مجددا با وضو يا به سمت قبله نماز را اعاده كند .
ولى اگر بعد از غروب آفتاب يا روز بعد متوجه شد كه نماز ظهر او از جهتى باطل بوده يا اصلا فراموش كرده كه بخواند ، در اين صورت بايد نماز ظهر را قضا كند .
فرهنگ اصطلاحات اصول ( فارسى ) — صفحة 40
مساهمون: مجتبى ملكى اصفهانى
ص٤٠