كينه و طمع و حرص ، چهره او به آثار نعمتها درخشندگى پيدا مىكند ، به همان گونه كه گياه شكوفه مىكند و به گل مىنشيند ، اهل بهشت نيز بر رخسارههاى زيبايشان آثار تر و تازگى و نورانيت نعيم مشاهده مىشود .
تَعْرِفُ فِي وُجُوهِهِمْ نَضْرَةَ النَّعِيمِ
- در چهرههاى ايشان تر و تازگى ناز و نعمت را مىبينى و مىشناسى . » شايد تعبير به « تعرف » خبر از آن مىدهد كه تو از وفور نعمتى كه در آن غوطهورند ، با نگريستن به چهرههاشان آگاهى پيدا مىكنى ، چه تر و تازگى را درجهها و گونههايى است ، و آنچه را كه در پشت سر آنها از عوامل و درجات نعمت وجود دارد ، منعكس مىسازد .
[ 25 ] و جلسههاى انس و دوستى جز با نوشيدن يك نوشابه كامل نمىشود كه سبب افزوده شدن سرور و نشاط ايشان است .
يُسْقَوْنَ مِنْ رَحِيقٍ مَخْتُومٍ
- به ايشان مىنوشانند از رحيق سر به مهر . » گفتند : رحيق شراب پاكيزه است ، و بعضى گفتهاند كه : آن شراب كهنه سفيد رنگ خالى از تزوير است ، و اما مهردار بودن نشانهاى از بزرگداشت نوشنده آن است و نشان مىدهد كه پيش از نوشيدن وى دست ديگرى به آن نرسيده بوده است .
[ 26 ] و در آن صورت كه زمينه مهر كردن شراب معمولا پارهاى گل چسبنده بوده ، زمينه مهر كردن شراب بهشتى مشك پر عطر است .
/ 425
خِتامُهُ مِسْكٌ
- زمينه مهر آن مشك است . » كه بر خوشبويى و زيبايى آن مىافزايد ، و بر ما است كه دامنه اين نعمتها را پيش خود تصور كنيم و با تمام همت و نشاط براى دست يافتن به آنها بكوشيم .
وَ فِي ذلِكَ فَلْيَتَنافَسِ الْمُتَنافِسُونَ
- و در اين مىبايستى رقيبان و مسابقهدهندگان با يكديگر به مسابقه بپردازند . » در ضمير آدمى تمايل راسخى وجود دارد كه او را به پيشى گرفتن و سبقت جستن بر ديگران مىخواند ، و بيشتر اوقات اين تمايل فطرى درباره امور دنيوى و نعيم زايل شونده آن است ، در صورتى كه عقل ما را به آن راهنمايى مىكند كه مىبايستى