نادانى بشر به كيفيت پيدايش چيزى ، گاه سبب كفر ورزيدن به وقوع آن مىشود ، و اين از بزرگترين بهانههاى كفار براى گردن ننهادن به وجود روز قيامت است ، ولى آيا بشر به همه چيز چندان علم دارد كه بتواند منكر هر چيز شود كه از تفصيل پيدا شدن آن بىخبر است ؟ ! آيا اين گونه انديشيدن جهل مركب نيست ؟ ! شايد منكران روز رستاخيز ، كيفيت آتش گرفتن آب درياها را مسخره مىكردند و مىگفتند : آب آتش را فرو مىنشاند ، پس چگونه مىتواند خود مشتعل شود ؟ ! ولى به صورت علمى ثابت شد كه آب تركيبى از دو عامل موجب پيدايش آتش است . آيا اين امر ما را به آن راهنمايى نمىكند كه نادانى نسبت به حقايق نمىتواند دليل كفر ورزيدن و منكر شدن مستقيم ما نسبت به آنها باشد ؟ ! / 353 [ 7 ] در آن روز اشخاص به حال خود رها نمىشوند ، بلكه در كنار اعمال خود قرار مىگيرند ، و بر حسب اندازه عملشان به همانندان خويش مىپيوندند ، و بدين گونه تيرهبختان ( اصحاب المشأمة ) در كنار يكديگر قرار مىگيرند و نيكبختان ( اصحاب الميمنة ) در كنار ديگر نيكبختان ، و پيشتازان در فرمانبردارى از خدا ( السابقون ) با پيشتازان قرين مىشوند .
وَ إِذَا النُّفُوسُ زُوِّجَتْ
- و در آن هنگام كه هر كس را با همكار او جفت مىكنند . » و گفتهاند كه : نفوس مؤمنان را با همسران حور العين ايشان قرين مىسازند ، در صورتى كه نفوس كافران را قرين شياطين و جنيان قرار مىدهند ، و خدا دانا است .
[ 8 ] در آن جا كه ترازوى عدالت نصب مىشود ، ستمديدگان در برابر همگان دادخواست خود را عرضه مىدارند ، و فرمانبردارى دادگر اجازه آن مىدهد كه نوزاد دختر به خاك سپرده شده از جانب جان خود سخن گويد و بپرسد كه : به كدام گناه كشته شده بوده است ؟ !
وَ إِذَا الْمَوْؤُدَةُ سُئِلَتْ
- و در آن هنگام كه از كسانى كه دختر خود را زنده به گور كردهاند بپرسند كه : »