كه ، مثلا : جسد چارپايان قادر بر استخراج پروتئين گياهى هست ، در صورتى كه از بدن انسان چنين كارى بر نمىآيد ، و به همين سبب مشاهده مىكنيم كه جانوران آنچه را كه انسان نمىتواند از آن سود ببرد ، همچون پوستهاى ميوهها و بازماندههاى گياهى را به پروتئين و گوشت مبدل مىسازند كه سرانجام خوراكى براى انسان مىشود .
مَتاعاً لَكُمْ وَ لِأَنْعامِكُمْ
- كه مورد بهرهبردارى شما و چارپايانتان قرار مىگيرد . » [ 33 ] همه اين نعمتهاى پايانناپذير كه خدا آنها را در ميان ديگر / 337 جانوران و گياهان تنها به انسان ارزانى داشته ، سبب تحميل مسئوليتى اضافى براى انسان است ، پس تنها او در ميان ديگر زندگان مسئول است و لذا بعد از مرگ براى پس دادن حساب و دريافت جزاى خود در روز صيحه و بانگ بزرگ دوباره زنده مىشود .
فَإِذا جاءَتِ الصَّاخَّةُ
- پس چون بانگ كر كننده بيايد . » گفتهاند كه : صاخة صيحه است و دميدن دوم در صور كه سبب كر شدن گوشها مىشود ، و به قولى ضربه بر گوش وارد مىآورد .
[ 34 ] در آن روز نزديك است كه صيحه به نيروى خود گوشها را كر كند ، ولى گوشها در آن روز به صورتى جز صورت اين دنيا و چنان است كه مىتواند در مقابل هيجان و بانگ شديدتر و مقاومت كند ، به همان گونه كه بدن نيز دردها و سببهاى مرگ را بدون از بين رفتن تحمل مىكند . در آن روز پيوندهاى رحمى قطع مىشود ، و رابطهها و علاقهها مىگسلد ، و حسبها و نسبهايى كه در دنيا مايه تفاخر بود متلاشى مىشود و اثرى از اين گونه ارزشها بر جاى نمىماند .
يَوْمَ يَفِرُّ الْمَرْءُ مِنْ أَخِيهِ
- روزى است كه هر كس از برادرش مىگريزد . » و برادر نزديكترين يار و ياور انسان است و شاعر درباره او گفته است :
أخاك اخاك فمن لا اخ له * كساع الى الهيجاء به غير سلاح