تخاف المزاحم أو شيئا آخر عند ذاك أو المريض الخائف من ذلك . هذا كله فى طواف الحج وسعيه . وامّا طواف النساء فلا يجوز ما لم يضطرّ حقيقة .
سؤال 193 : آيا در شب دوازدهم ذى الحجه بعد از گذشت نصف شب مىتوان پيران و مريضها را از منى خارج كرد و به مكه آورد با علم به اينكه اين افراد قادر به رمى در روز دوازدهم نيستند و براى رمى و نفر روز دوازدهم به منى بر نمىگردند ؟ به عبارت ديگر آيا نفر بعد از ظهر روز دوازدهم وجوب نفسى دارد ؟
( جواب ) : بسمه تعالى در مسأله 648 مناسك احتياط واجب كردهايم كه اگر رمى جمرات را در شب دوازدهم انجام داده به احتياط واجب پيش از ظهر آن روز از منى بيرون نرود مگر اينكه عذرى داشته باشد . يعنى احتمال وجوب نفسى دارد .
زيارات و ادعيه و تاريخ اهل بيت عليهم السلام
سؤال 194 : آيا زيارت عاشورا سندى دارد و مورد تاييد فقهاى اماميه كثر اللَّه امثالهم و دامت بركاتهم مىباشد ؟
( جواب ) : بسمه تعالى 1 - زيارت عاشورا به همينطور كه در كتاب مفاتيح الجنان آمده است در مصباح المتهجد صفحه 773 و بحار جلد 98 صفحه 293 از مصباح و همان جلد 98 صفحه 290 از كامل الزيارات ، و در كامل الزيارات صفحه 176 ، و كفعمى در بلد الامين صفحه 269 و 482 نقل شده است .
2 - گرچه به نظر برخى از علماء رجال سند حديث مشتمل بر حكيم بن داوود است كه مهمل است و محمّد بن موسى الهمدانى كه تضعيف شده است و محمّد بن خالد طيالسى كه توثيق نشده است . از طيالسى به بعد ، سيف بن عمره موثق است ، صالح بن عقبه تضعيف شده است و علقمه بن محمّد حضرمى هم توثيق نشده است . ليكن محتواى زيارت شهادت مىدهد كه از امام معصوم رسيده است و سيرهى عملى بزرگان علماء شيعه نيز همواره بر خواندن اين زيارت بوده است . همه جا سند لازم نيست ، گاهى از صحت متن حديث ، وثوق راوى را هم كشف مىكنيم .
3 - محتواى زيارت عاشورا دقيقاً طبق قواعد كليه مذهب شيعه مىباشد . آيا جبت و طاغوت و نفر اول تا پنجم ، مخالف اسلام حقيقى نبودهاند ؟ آيا ظالم نبودهاند ؟ آيا لعن ظالم اشكال دارد ؟ آيا تبرى از اعداء اهل بيت عليهم السلام ثواب ندارد ؟ و آيا توسل به اهل بيت عليهم السلام براى قضاء حوائج مفيد نيست ؟