درهم و دينار است ، و فعلًا كه به طور مسكوك ( درهم و دينار ) نيست همان مقدار طلا يا نقره ميزان است .
سؤال 965 : زيد به بكر حمله مىكند و بكر از خود دفاع مىكند ، عمرو كه بىاطلاع ، از واقع امر است ، از روى خيرخواهى و به قصد وساطت و جدا كردن آنها از يكديگر ، به ميان آنها مىرود و در اين هنگام ضربه مشتى به صورت عمرو خورده و كبود مىشود ، حكم ديه ضربه وارده را در دو صورت ذيل بيان فرماييد :
الف : زننده ضربه بكر باشد كه در حال دفاع بوده است .
ب : زننده ضربه نامشخص است . ( علم اجمالى وجود دارد كه ضارب يا زيد است يا بكر ) .
( جواب ) : بسمه تعالى الف ) اگر راه ديگرى براى دفاع از خود در برابر زيد نبوده ، ضامن نيست .
ب ) قاعده عدل و انصاف حكم به تنصيف مىكند .
سؤال 966 : 1 - حكم سقط جنين قبل از ولوج روح در موارد ذيل چگونه است ؟ الف ) بقاى جنين موجب مرگ مادر و جنين خواهد شد . ب ) بقاى جنين موجب مرگ مادر خواهد شد . ج ) بقاى جنين خوف مرگ مادر را در پى داشته باشد .
( جواب ) : بسمه تعالى الف ) جايز است . ب ) جايز است . ج ) جايز است .
2 - حكم سقط جنين در صور فوق را پس از ولوج روح بيان فرماييد .
( جواب ) : بسمه تعالى در دوران بين مرگ هر دو يا بچه ، خود مادر مىتواند از باب دفاع بچه را بكشد ، و ديه را به غير قاتل و مامور به قتل ، به ساير ورثه مىدهند و همينطور پزشك و هر شخص متخصص فنّ مىتواند بچه را اسقاط كند . ولى در دوران امر بين مرگ مادر و بچه ، براى خود مادر جايز است كه بچه را بكشد ليكن براى شخص ديگر چون پزشك محل اشكال است . ليكن مادر مىتواند از پزشك راه دفاع را آموخته ، خودش بچه را اسقاط كند بلكه از برخى روايات ديه جنين ، اهميت انسان زنده متولد از جنين زنده ، به خوبى استفاده مىشود و بنابراين پزشك هم براى رعايت امر اهم مىتواند اين كار را بكند .
استفتائات ( 1382 ش ) ( فارسى ) — صفحة 360
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص٣٦٠