سؤال 832 : شخصى فوت كرده است ، و ايشان دو همسر داشتهاند كه ازدواج با يكى از آنان به طور دائم و قانونى ، و با ديگرى به طور موقت بوده است ، كه همسر اول قبل از فوت طلاق گرفته و مهريه خود را وصول نموده است . ايشان از همسر اول داراى سه فرزند هستند كه در خارج از كشور زندگى مىكنند و هر سه آنها به علاوه مادرشان از دين مبين اسلام خارج گشتهاند و به مسيحيت رو آوردهاند . در ضمن آن مرحوم دو خواهر و يك برادر در ايران دارد . لطفاً نظر شرعى خويش را در اين مورد بيان فرماييد .
( جواب ) : بسمه تعالى فرزندان و همسر كه مرتد شدهاند از ارث محروم هستند وارث متوفى فقط به ورّاث مسلمان - برادر و خواهر و ساير وراث ، طبق طبقات ارث - مىرسد .
سؤال 833 : پدر و فرزندى در سانحه رانندگى فوت نمودهاند تقدم و تأخر فوت آنان معلوم نيست . همسر اين مرد زنده است و فرزند ديگرى نيست آيا همهى اموال مرد به اين زن مىرسد يا برادر و خواهر اين مرد نيز ارث مىبرند ؟
( جواب ) : بسمه تعالى ارث اموال پدر به فرزند ، و آنچه فرزند دارد به پدر مىرسد .
از اموال پدر پيش از انتقال به فرزند 18 مىبرد . و از اموال فرزند و حتى از آنچه از پدر به او رسيده 13 از باب فرض به مادر مىرسد . توضيح بيشتر : ابتدا فرض موت پدر مىشود و 18 اموال و ( سرمايه و منقولات و هوائى غير منقول ) به همسر او و مابقى به پسر مىرسد ، سپس فرض موت پسر مىشود و 13 اموال اصلى خودش به مادر و 23 سهم پدر در كنار گزارده مىشود ، آنگاه 14 از 23 مزبور را به همسر و بقيه را به برادر و خواهر بنحو : برادر دو برابر خواهر تقسيم مىشود و در همهى اين موارد مصالحه طريق احتياط است .
سؤال 834 : نحوه تقسيم ارث بين وارث كه عبارتند از : پدر - خانم و فرزندان چگونه است . مثلًا پنج ميليون تومان ارث و ماترك گذاشته لطفاً نحوهى تقسيم با شرح مفصل بيان فرماييد .
( جواب ) : بسمه تعالى يك ششم تركه مال پدر ميت است ، 18 تركه مال عيال ، مابقى بين فرزندان تقسيم مىشود ، پسران دو برابر دختران .
استفتائات ( 1382 ش ) ( فارسى ) — صفحة 301
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص٣٠١