اجتناب از تصادف نبوده است . ) ب : هر گاه شخصى در ملك خود كه كودكان همسايه بدون اذن مالك براى بازى به آن جا مىروند ، به قصد سقوط كودكان در چاه و صدمه زدن به آنها چاهى حفر نمايد ، مستدعى است بفرماييد كه آيا مالك ضامن است يا ضمان او به دليل رواياتى كه حفر كننده در ملك را ضامن نمىداند منتفى است ؟
( جواب ) : بسمه تعالى 1 - دليلى بر تقديم سبب عدوانى نيست ، ملاك در ضمان اسناد مىباشد و اگر به هر دو اسناد دارد شركت در ضمان است .
2 - موارد مختلف است ، به هر كدام كه اسناد بيشترى دارد ضامن است ، صرف اين كه اگر سرعت مجاز داشت تصادف نمىكرد ؟ ! مطلب را تمام نمىكند ، موارد فرق مىكند .
3 - اگر حصار شده يا به اصطلاح « حذار » و هشدار نصب شده ، او ضامن نيست .
سؤال 463 : 1 - هرگاه خانهاى را به مبلغ ماهيانه يكصد هزار تومان اجاره دهند و شخصى ضامن اجاره بها شود ، ولى بر اثر بطلان عقد به جاى اجاره بها اجرت المثل لازم گردد و اجرت المثل يكصد و پنجاه هزار تومان باشد ، آيا ضامن مسؤول پرداخت اجرت المثل است يا ضمانت او مختص به اجرت المسمى است . آيا نسبت به مابه التفاوت آنها ضمانتى دارد ؟
2 - شخصى ضامن مزد اجير شده است ، در صورت فساد عقد اجاره بفرماييد ؛ اولًا : آيا در چنين مواردى ضمانت صحيح است يا خير ؟ ثانياً : بنا بر فرض صحت ضمانت ، آيا شخص مزبور ، ضامن اجرت المسمى است يا اجرت المثل ، يا تنها تا مقدار اجرت المسمى ضامن است و بيشتر از آن را ضامن نيست ؟
3 - آيا ضمانت نسبت به بازگرداندن عين مستأجره به مؤجر ، بعد از تمام شدن مدت اجاره ، صحيح است يا نه ، و در صورت صحت ، آيا ضمان اصطلاحى است يا نه ؟
( جواب ) : بسمه تعالى 1 - اگر ضمانت مربوط به اجارهى صحيحه باشد ، اصلًا ضامن نيست و اگر ضامن اجرة در اجارهى صحيحه - ليكن مقدار اجرتش - باشد ، فقط ضامن همان اجرة المسمى است و اگر ضامن همهى تبعات اجاره است اجرة المثل . و اگر شك باشد ، ضامن حداقل است ، مگر اين كه احتمال تقيد ضامن به اجارهى صحيحه به قيد صحيحه باشد كه اصلًا ضامن نيست . خلاصه اين كه تابع نحوهى قرارداد مىباشد .
استفتائات ( 1382 ش ) ( فارسى ) — صفحة 169
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص١٦٩