سؤال 432 : خانهاى كه در اجارهى ما است نياز به تعميرات ضرورى دارد . آيا موجر بر انجام تعميرات اجبار مىشود و چنانچه موجر تعميرات مورد نياز را انجام ندهد يا توانايى آن را نداشته باشد مستأجر حق فسخ اجاره را دارد يا نه ؟
( جواب ) : بسمه تعالى اگر بدون تعميرات قابل استفاده نيست اجبار بر تعمير مىشود و الّا حق فسخ دارد ، بلكه در صورت عدم امكان استفاده ، انفساخ است . و اگر تعميرات اضافى است مبنى بر شرط مذكور در ضمن عقد ، يا شرط بنائى ، در مواردى كه حكم عقلائى عرفى بر رعايت آن تعميرات باشد به حيث كه مبنى عليه العقد باشد ، تعمير لازم است .
سؤال 433 : در صورتى كه هزينه تعمير اساسى خانه بيشتر از اجاره بها باشد ، آيا بر موجر لازم است تعميرات را انجام دهد يا نه ؟
( جواب ) : بسمه تعالى باز هم لازم است انجام دهد .
سؤال 434 : هرگاه براى بهتر انتفاع بردن ، تعميرات لازم باشد ؛ مثلًا خريد چراغ روشنايى گازسوز براى خانه نياز باشد ، آيا تحصيل و نيز هزينه آن بر موجر است يا نه ؟
( جواب ) : بسمه تعالى در حكم صورت دوم جواب بالا مىباشد .
سؤال 435 : در صورتى كه براى تعمير ضرورى خانه ، تخليه موقت آن نياز باشد ، آيا مستأجر حق امتناع از تخليه را دارد و در صورتى كه تخليه نكند و به اساس ( بنيان ) خانه موجر ضرر وارد شود ، آيا مستأجر ضامن است ؟
( جواب ) : بسمه تعالى از باب جمع بين حقين ، بايد موجر موقتاً جاى ديگرى را براى مستأجر مهيا كند .
سؤال 436 : ماشينى را اجاره نمودهايم و راننده آن خود ما هستيم . بفرماييد ؛ هزينهى بنزين و سرويس متعارف آن به عهدهى موجر است يا مستأجر ؟
( جواب ) : بسمه تعالى بسته به قرارداد مىباشد ، مگر اينكه شرط مبنى عليه العقد باشد به حسب تعارف عقد اجاره و ظاهراً فعلًا اينطور نيست .
سؤال 437 : ماشينى را براى تعمير به كارگاهى فرستادهايم ، بفرماييد : چنانچه ماشين در اثناء تعمير به شخص ثالثى فروخته شود اجرت تعميركار بر عهدهى چه كسى است ؟
( جواب ) : بسمه تعالى تابع قرارداد مىباشد ، قاعدهى كلى ندارد .
استفتائات ( 1382 ش ) ( فارسى ) — صفحة 158
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص١٥٨