فروشنده مىتواند به احسان و مدارا از طرف خود نه مصالحه دو جانبه ، مثلًا مدت يكسال و نيم به خريدار مهلت بدهد ، در اين صورت شرعاً خيار فسخ به قوت خود باقى است و ساقط نمىشود ؟
( جواب ) : بسمه تعالى اگر به عنوان مدارا و احسان مهلت دادهايد و اصل شرط را براى خود محفوظ داشتهايد ، به نظر اينجانب خيار باقى است و همان خيار شرط مىباشد .
سؤال 358 : شخصى اقدام به پيش خريد يك دستگاه آپارتمان نيمه ساخته نموده كه در زمان انعقاد قرارداد 50 درصد ساختمان ساخته شده بوده و بلافاصله بخشى از ثمن معامله را پرداخت نموده است ، و بين فروشنده و خريدار بيعنامه تنظيم گرديده است و در اين معامله كليه اختيارات از طرفين ساقط گرديده ، و طرفين نسبت به تحويل به موقع آپارتمان و ثمن معامله كوتاهى و قصور مىكنند و يك سال از تاريخ تنظيم بيع نامه مىگذرد كه جملهى زير با توافق طرفين به بيع نامه اضافه و الحاق گرديد ( چنانچه هر يك از چك هاى فوق الذكر ) ( اشاره به دو فقره چكهاى مشخص و معين ) در موعد مقرر پاس نشود ، فروشنده حق فسخ را بهطور يك جانبه دارد . و اين شرط كه بعد از يك سال به قولنامه اضافه مىشود ، در ضمن عقد خارج لازمى نبوده و براى آن هم مدتى تعيين نگرديده است . آيا اين شرط كه بعد از يك سال به قولنامه اضافه گرديده است بدون اين كه در ضمن عقد خارج لازمه باشد و بدون اين كه مدتى داشته باشد صحيح ، نافذ ، معتبر ، لازم الوفا و لازم الرعايه است يا خير ؟
( جواب ) : بسمه تعالى به نظر اينجانب گرچه شرط مزبور به عنوان شرط ، لازمالمراعاة نيست ، ليكن اگر بين طرفين به عنوان يك قرار مستقل ، قرار شود ، لازمالمراعاة مىباشد .
خيار مجلس
سؤال 359 : در بيع فضولى در صورتى كه هر دو مالك يا يكى از آنها در مجلس حضور داشته باشند ، آيا خيار مجلس وجود دارد يا نه ؟ و در صورتى كه خيار مجلس باشد چه كسى خيار دارد ؟
( جواب ) : بسمه تعالى صرف حضور بدون اطلاع از عقد كافى نيست ، اگر حضور دارند و مطلعاند و راضى كه فضولى نيست .