بايد همه اموال جمع آورى شده و صدقه داده شود البته اين در صورتىاست كه صاحبان وجوه به هيچ وجه شناخته نشوند و يا دسترسى به آنها ممكن نباشد و گرنه بايد به صاحبان وجوه برگردانده شود . واللَّه عالم .
سؤال 332 : پدر اينجانب املاك خود را در اختيار فردى قرار داد و در قبال آن مبلغ سى و يك تومان گرفت و شرط شد كه اگر پدر بنده تا پايان مدت دو سال مبلغ سى و يك تومان را پس بدهد ملك خود را به تصرف در آورد ؛ ولى قبل از پايان دو سال پدرم فوت نمود . همسر آن مرحوم از اين معامله با اطلاع بوده و به هر شكل ممكن مبلغ سى و يك تومان را تهيه كرده و به آن شخص مىدهد و مىگويد بدهى شوهرم را آوردهام كه به شما پس بدهم ، و املاك را تحويل بگيرم . آن شخص مىگويد شما در شرايط خوبى نيستيد و فرزند يتيم داريد ، پول را خرج زندگيت كن و هرگاه فرزندت بالغ شد ، املاك پدرش را از من تحويل بگيرد . بعد از چند سال مادر هم فوت مىكند و فرزند بالغ مىشود و به آن شخص مراجعه كرده و مىگويد : طبق قولى كه به مادرم داده بودى ، ملك پدرم را تحويل بده ولى متاسفانه او به قولى كه داده بود عمل نكرد و گفت : ملك پدرت را طبق سند خيار شرط خريدارى نمودهام و تمام حقيقت را انكار كرد . بعد از مدتى اين شخص هم فوت مىكند و اين املاك در تصرف ورثه قرار مىگيرد . در ضمن بزرگان و معتمدان محل به صحت گفتار بنده شهادت مىدهند . سند شرطى و شهادت بزرگان و معتمدان محل ضميمه شده است . اكنون بفرماييد وظيفه ما چيست ؟
( جواب ) : بسمه تعالى طبق شهادت شهود ، ثمن بيع شرط ، تسليم خريدار شده است و او خود قبول نكرده و از باب عواطف انسانى حاضر شده ثمن را نگرفته و ملك را به صاحبانش برگرداند . بنابراين ملك ، مربوط به ورثه فروشنده مىباشد . البته مسأله قضايى است و قاضى بايد شهادت شهود را بررسى كند .
سؤال 333 : شخصى يك دستگاه آپارتمان به مبلغ يكصد و سى ميليون تومان از ديگرى خريدارى نموده و كل ثمن آن را پرداخت كرده است . ( مورد معامله بيش از مبلغ مذكور ارزش دارد ، اما فروشنده به دليل اضطرار مالى معامله را انجام داده است . ) ضمناً وكالت هم به نام خريدار تنظيم گرديده و نيز ضمن معامله شرط شده كه اگر فروشنده ظرف مدت يك ماه مبلغ ياد شده را مسترد داشت ، معامله فسخ مىباشد . بعد از انقضاى
استفتائات ( 1382 ش ) ( فارسى ) — صفحة 126
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص١٢٦