مىشود . 3 - ماليت ركن بيع است و ملاك ماليت ، از نظر شخص است به طورى كه هر كسى در آن شرايط باشد آن را مال مىداند .
سؤال 323 : 1 - با عنايت به اين كه برخى از فقهاء تصريح نمودهاند ؛ در بيع عين معين لازم است مبيع در حين عقد موجود باشد و به تعبير برخى از فقها ، اصل بر موجود بودن متعلق عقد است الا ما خرج بالدليل ، بفرماييد ؛ اولًا : آيا به نظر حضرتعالى نيز لازم است مبيع در حين عقد موجود باشد و يا همين كه بدانيم در حين تسليم موجود خواهد بود كفايت مىكند ؟
ثانياً : فروش آپارتمان و مكانهاى تجارى كه با متراژ و ويژگىهاى معين پيش فروش مىگردد ، آيا از مصاديق عين معين است تا در نتيجه بيع آن باطل باشد يا از مصاديق كلى در ذمه است تا بيع صحيح باشد و يا از مصاديق عين معين است ولى استثنايى از قاعده كلى محسوب مىشود و بيع آن صحيح است ؟
2 - در بيع معلق ( در صورتى كه تعليق در منشأ باشد نه در انشاء ) آيا مالكيت مبيع و ثمن از حين بيع است يا از حين حصول معلق عليه ؟
3 - اگر معاملهاى در خارج از محل سكونت بايع و مشترى صورت گيرد و وضعيت به گونهاى است كه نمىتوان محل وقوع را ملحوظ نمود ، مثل اين كه بيع در كشتى و در دريا يا در هواپيما و در هوا صورت گيرد ، در صورت اختلاف بين متبايعين تكليف چيست و مبيع و ثمن را از كجا و بر اساس عرف چه مكانى بايد تسليم نمود ؟
( جواب ) : بسمه تعالى 1 - اگر مبيع در ملك شخص سومى است معامله جايز نمىباشد ، يعنى فضولى است . و اگر اساساً وجود ندارد كه بيع كلى است و اشكالى ندارد . در مورد آپارتمانهاى مذكور عقلًا معامله بر كلى است ، ليكن عرفاً معامله بر عين معين حساب مىشود و چون ايجاد آن در اختيار بائع است ، اشكال ندارد .
2 - تعليق در منشأ هم اشكال دارد . 3 - اگر فرق مىكند بايد در حال بيع مشخص شود و گرنه غرر خواهد بود .
سؤال 324 : در صورتى كه خريدار در روز محضر پولش حاضر نبوده ، آيا از نظر شرعى حق فسخ براى فروشنده محفوظ است يا خير ؟
( جواب ) : بسمه تعالى طبق فتواى مشهور فقها ، و ظاهر روايات ، اگر مشترى ثمن معامله را در موعد مقرر نياورد و بايع هم جنس را تحويل نداده باشد ، پس از سه روز از
استفتائات ( 1382 ش ) ( فارسى ) — صفحة 121
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص١٢١