سؤال : 112 - در صورتى كه شخصى مالى را به صورت نسيه يا اقساط بفروشد و قبل از تحويل به خريدار آن را مجددا از او به مبلغ كمترى به صورت نقد خريدارى نمايد ، بفرماييد :
الف ) آيا معامله فوق ربوى است ؟
ب ) در صورت مثبت بودن پاسخ ، آيا محكوم به بطلان است ؟
ج ) هر گاه مورد معامله به صورت كلى يا كلى در معين باشد ، آيا تعيين يا عدم تعيين مصداق كالاى فروخته شده تأثيرى در صحت يا بطلان معامله دارد ؟
د ) قصد اولى فروشنده بر خريد مجدد مبيع به مبلغ كمتر ، به صورت نقد چه اثرى در صحت يا بطلان معامله مىتواند داشته باشد ؟
ه ) آيا فرقى بين تصريح و عدم تصريح قصد وجود دارد ؟
و ) در صورت مثبت بودن پاسخ ، هر گاه خريدار بدون تصريح فروشنده از قرائن ، علم به قصد مذكور پيدا كند ، چه اثر بر حكم معامله دارد ؟
جواب : 1 - ربا نيست و باطل هم نيست ، ولى اگر مبيع مكيل يا موزون است بهتر بلكه احوط است معامله دوم اگر به طور مرابحه است در معامله اول شرط نشود . 3 - تأثيرى ندارد . 4 - اثرى ندارد . 5 - فرقى ندارد . در مورد مكيل و موزن اگر شرط معامله دوم شود و به طور زياده يا كم باشد شبيه ربا مىشودو بهتر بلكه احوط ترك است ليكن اقوى صحت معامله است .
سؤال : 113 - نظر اسلام را پيرامون مسئله ذيل كه در بانكها يا شركتها توسط اشخاص حقوقى و بعضا توسط اشخاص حقيقى صورت مى گيرد بيان كنيد ملكى با مشاركت مدنى خريده مىشود و آن را به
استفتائات ( 1382 ش ) ( فارسى ) — صفحة 103
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص١٠٣