شرح
ديگر رفت - ( يعنى مانع سفرش نمىشوند ، كسى حقّ ندارد او را از خروج منع كند ) - براى اهالى آن شهر نيز همين امور را مىنويسند تا يك سال به پايان رسد .
مدائنى پرسيد : اگر به فكر پناهنده شدن به مشركان افتاد و به سرزمين شرك رفت ؟ امام رضا عليه السلام فرمود : اگر به آنجا رفته با اهل شرك مقاتله مىكنند تا او را اخراج كنند .
8 - ورواه أيضاً عن إسحاق المدائني ، عن أبي الحسن عليه السلام نحوه إلّا أنّه قال :
فقال له الرّجل فإن أتى أرض الشّرك فدخلها ؟ قال : يضرب عنقه إن أراد الدّخول في أرض الشّرك . « 1 »
روايت گذشته را اسحاق مدائنى از امام رضا عليه السلام با اضافهاى نقل مىكند . مردى پرسيد :
اگر محارب به سرزمين شرك آمد و به آن داخل شد ؟ امام عليه السلام فرمود : اگر مىخواهد به سرزمين شرك برود ، گردنش را مىزنند .
9 - وعنه ، عن محمّد بن عيسى ، عن يونس ، عن محمّد بن سليمان ، عن عبيداللَّه بن إسحاق ، عن أبي الحسن عليه السلام مثله إلّا أنّه قال في آخره : يفعل ذلك به سنة فإنّه سيتوب وهو صاغر . قلت : فإن أمّ أرض الشّرك يدخلها ؟ قال : يقتل . « 2 »
فقه الحديث : اين حديث همان روايت مدائنى است . فقط در آخرش امام عليه السلام فرمود : تا يك سال با محارب به طريق مذكور عمل مىشود . زود است توبه كند در حالى كه خوار و ذليل شده باشد .
راوى پرسيد : اگر قصد دارد به سرزمين شرك برود ، حكمش چيست ؟ امام عليه السلام فرمود :
او را مىكشند .
جمعبندى روايات
نكتهى اوّل : در مباحث قبل گفتيم : آيهى شريفه أَوْ يُنفَوْاْ مِنَ الْأَرْضِ بر تبعيد محارب از محل وقوع جنايت دلالت دارد ، امّا آيه نسبت به محل تبعيد بيانى ندارد . پس ، لازمهامش
( 1 ) . وسائل الشيعة ، ج 18 ، ص 539 ، باب 4 از ابواب حدّ محارب ، ح 4 .
( 2 ) . همان ، ح 2 .