شرح
عدم جواز ابقاى مصلوب بر دار بيش از سه روز
كيفيّت دار زدن مجرم در عصر ما با زمان گذشته تفاوت دارد ؛ امروز ، با انداختن طناب به گردن مجرم و آويزان كردن او ، راه تنفّس بسته مىشود و قتل محقّق مىگردد ؛ ولى در زمان گذشته ، چوب دار وسيلهاى براى آويزان كردن مجرم بوده است ؛ او بالاى دار مىماند تا از گرسنگى و تشنگى بميرد . به همين جهت ، در داستان ميثم تمّار خواندهايد كه بر بالاى دار فضائل امير مؤمنان عليه السلام را روايت مىكرد . پس ، ممكن است مصلوب بيش از سه روز نيز بر بالاى دار زنده بماند . اگر محاربى را به صليب كشيدند ، خواه در اين حدّ به ترتيب قائل باشيم يا تخيير ، بيش از سه روز جايز نيست او را بر بالاى دار نگاه دارند ؛ بلكه بايد او را پايين بياورند . اگر مرده است ، او را تجهيز كرده و به خاك بسپارند ؛ امّا اگر زنده باشد ، فقها در حكمش اختلاف دارند . صاحب رياض رحمه الله « 1 » مىفرمايد : مسأله سه روز مطرح نيست ، بلكه بايد تا زمان حصول مرگ بر بالاى دار باقى بماند ؛ هرچند ده يا پانزده روز طول بكشد . شهيد ثانى رحمه الله « 2 » و فاضل هندى رحمه الله « 3 » مىگويند : پس از سه روز ، مجرم از دار پايين آورده مىشود ؛ ليكن او را با وسيلهى ديگرى كشته و به حياتش خاتمه مىدهيم . امام راحل رحمه الله فتواى به هر دو قول را مشكل مىداند ؛ پس ، بايد به بررسى روايات بپردازيم تا ببينيم چه نتيجهاى از آنها به دست مىآيد . 1 - محمّد بن يعقوب ، عن عليّ بن إبراهيم ، عن أبيه ، عن النّوفلي ، عن السّكوني ، عن أبي عبد اللَّه عليه السلام أنّ أمير المؤمنين عليه السلام صلب رجلًا بالحيرة ثلاثة أيّام ثمّ أنزله في اليوم الرّابع فصلّى عليه ودفنه . « 4 »هامش
( 1 ) . رياض المسائل ، ج 10 ، ص 212 .
( 2 ) . مسالك الافهام ، ج 15 ، ص 17 .
( 3 ) . كشف اللثام ، ج 2 ، ص 432 .
( 4 ) . وسائل الشيعة ، ج 18 ، ص 541 ، باب 5 از ابواب حدّ محارب ، ح 1 .