شرح
جارى نمىگردد ، بلكه بحث در جواز قتل لصّ به مجرّد وارد شدن است . از اين رو ، براى اثبات اين مطلب بحث را دنبال مىكنيم و رواياتى را مورد دقّت و بررسى قرار مىدهيم .
عليّ بن ابراهيم ، عن أبيه ، عن النّوفلي ، عن السّكوني ، عن أبي عبد اللَّه عليه السلام ، قال : قال أمير المؤمنين عليه السلام إنّ اللَّه عزّ وجلّ ليمقت الرجل يدخل عليه اللصّ في بيته فلا يحارب . « 1 »
فقه الحديث : در اين روايت ، امام صادق عليه السلام فرمود : اميرمؤمنان عليه السلام فرمود : خداوند مبغوض مىدارد كسى را كه لصّى وارد خانهاش شود و او بىتفاوت بنشيند و عكسالعملى از خود نشان ندهد ، آن هم عكسالعمل محاربهاى - يعنى به هركجا رسيد ولو به سرحدّ قتل - .
در اين روايت ، موضوع « لُصّ » است و به دنبالش كلمهى « محارب » به عنوان قيد توضيحى يا احترازى نيامده است .
سؤال : بين مهاجمى كه به خانهى انسان براى بردن مالش حملهور شود با مهاجمى كه در خيابان به همين قصد حمله مىكند ، چه فرقى است كه در اوّلى مىگوييد : جايز است در مرحلهى اوّلِ دفاع او را كشت و در دوّمى چنين فتوايى نمىدهيد ؟
جواب : خانه مانع و محل امنيت زن و بچّهى انسان و حريم و پناگاه اوست . از اينرو ، ممكن است شارع مقدّس براى اين كه امنيّت كامل به آن عطا كند ، چنين حكمى را جعل كرده باشد . اگر كسى بدون اجازه و براى بردن مال صاحب خانه به آن وارد گردد چون حريم خانه را شكسته و امنيّتش را متزلزل ساخته است ، شارع براى صاحبخانه ، جواز قتل مهاجم را در مقام دفاع ، تشريع كرده باشد .
صاحب جواهر رحمه الله « 2 » در اين باب روايات زيادى ذكر كرده كه از آنها مىتوان اين مطلب را - هرچند به صورت احتمال - گفت : معناى « اللصّ محارب فاقتلوه » يعنى لصّ به منزلهى محارب است ؛ و اثر اين تنزيل ، جواز قتلش در ابتداى ورود و دفاع است . امّا اگر
هامش
( 1 ) . وسائل الشيعة ، ج 11 ، ص 91 ، باب 46 از ابواب جهاد عدو ، ذيل ح 2 ؛ كافى ، ج 5 ، ص 51 ، ح 2 .
( 2 ) . جواهر الكلام ، ج 41 ، ص 583 .