شرح
رجم كند ؛ مگر آنكه چهار شاهد به زناى او شهادت دهند . - اين جمله را در گذشته بررسى كرديم . قسمت مورد نظر ما از اين حديث ، جملهى اخير است كه فرمود : - وقتى چهار شاهد شهادت دادند ، بر او صد تازيانه زده ، و سنگسارش كنيد .
در اين حديث ، مسأله پيرمرد و پيرزن مطرح نيست ؛ امام عليه السلام حكم را روى زانى محصن برده كه نسبت به زن محصنه الغاى خصوصيّت مىشود .
4 - وبإسناده عن أحمد بن محمّد ، عن العبّاس ، عن ابن بكير ، عن حمران ، عن زرارة ، عن أبي جعفر عليه السلام ، قال : قضى عليّ عليه السلام في امرأة زنت فحملت فقتلت ولدها سرّاً ، فأمر بها فجلدها مائة جلدة ثمّ رجمت وكانت ( كان ) أوّل من رجمها . « 1 »
فقه الحديث : زراره از امام باقر عليه السلام نقل مىكند : اميرمؤمنان عليه السلام زنى را كه زنا داده ، آبستن شده و فرزندش را مخفيانه كشت - يا پس از وضع حمل او را كشته و يا قبل از زايمان ، مقدّمات قتل فرزند را فراهم كرد - دستور داد حاضرش ساخته ، به او صد تازيانه زده ، و او را سنگسار كرد . آن حضرت اوّلين كسى بود كه بر او سنگ زد .
موضوع حكم در اين روايت ، مطلق زناى احصانى بوده كه بر آن صد تازيانه و رجم مترتّب شده است ؛ زيرا ، اين مطلب مسلّم است كه در غير زناى احصانى ، رجم تحقّق ندارد .
آيا جمع بين تازيانه و رجم از جهت خصوصيّت زناى احصانى بوده ، و يا قتل فرزند در شدّت حدّ نقش داشته است ؟ هريك از اين دو جهت محتمل است . به نظر ما ، با وجود روايات صحيحه و غير صحيحه ، نيازى به اين روايت نيست .
5 - عوالي اللآلي : وفي الحديث : أنّ عليّاً عليه السلام جلد سراجة يوم الخميس ورجمها يوم الجمعة ، فقيل له : تحدّها حدّين ! فقال : جلدتها بكتاب اللَّه ورجمتها بسنّة رسول اللَّه . « 2 »
هامش
( 1 ) . وسائل الشيعة ، ج 18 ، ص 349 ، باب 1 از ابواب حدّ زنا ، ح 13 .
( 2 ) . مستدرك الوسائل ، ج 18 ، ص 42 ، باب 1 از ابواب حدّ زنا ، ح 12 .