و محفوظ ماندن حيثيت آن را از طريق محفوظ ماندن پيوستگى آن به وسيلهء پيوندهاى مستحكمى كه علاقههاى همسرى از جملهء آنها به شمار مىرود ، خواستار است .
«
فَإِذا بَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمْسِكُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ أَوْ فارِقُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ
- پس چون به پايان عده رسيدند ، يا آنان را به نيكى و خوشى نگاه داريد ، يا به نيكى و خوشى از ايشان جدا شويد . » به كار رفتن تعبير « أمسكوا » تأكيدى بر اين امر است كه طلاق در اسلام ، پيش از پايان يافتن عدّه ، به معنى پايان علاقهء همسرى و بيرون راندن زن از خانوادهء خودش نيست ، بلكه همه چيز / 59 به حال طبيعى خود باقى مىماند ، و شوهر هنوز شوهر او و قايم به او ( نگاهدار او ) است ، مگر اين كه جدايى را برگزيند كه در اين صورت وضع تغيير پيدا مىكند ، و زن به مفهوم عرفى طلاق گرفته از قيد شوهرش آزاد مىشود .
«
وَ أَشْهِدُوا ذَوَيْ عَدْلٍ مِنْكُمْ
- و دو شخص عادل را از ميان خودتان به گواهى گيريد . » يعنى گواهى بر طلاق در آن صورت كه آن را اختيار كرده باشيد ، نه بازگشت و رجوع به زندگى زناشويى ، بدان سبب كه اين يك نيازى به گواهان ندارد و تنها از طريق تصريح كردن مرد به قصد رجوع خود يا نزديكى كردن با همسرش صورت مىگيرد . و در كتاب الكافى آمده است كه امام موسى الكاظم - عليه السلام - گفت : « خداى متعال در كتابش دربارهء طلاق به حضور دو گواه فرمان داده و آن دو را جز دو عادل نخواسته است » . « 11 » و اهميت گواهان در طلاق براى امورى است كه از جملهء آنها تعيين شدن تكليف در ميراث است و آزادى زن پس از جدايى از شوهرش . پس اگر گواهانى نباشند ، ممكن است زن طلاق گرفته خواستار ارثى شود كه از آن حقى ندارد ، و شوهر ممكن است مانع ازدواج همسر طلاق گرفتهاش شود و بهانهاش آن باشد كه هنوز او را طلاق نداده است .
هامش
( 11 ) - نور الثقلين ، ج 5 ، ص 352 .