تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 471

مساهمون:

ص٤٧١
[ 11 - 12 ] پروردگار ما نظر تقديس مطلق نسبت به جنيان را با بيان كردن اختلاف موجود ميان آنان ، و اين كه در ميان ايشان كسانى وجود دارند كه به سبب تخلف كردن از صلاح و فرو رفتن در فساد گسترده شايسته احترام نيستند ، رد مىكند . «
وَ أَنَّا مِنَّا الصَّالِحُونَ وَ مِنَّا دُونَ ذلِكَ
- و اين كه در ميان ما صالحانى وجود دارند و كسانى جز ايشان و پايين‌تر از آنان . » كلمهء « دون ذلك » درجات مختلفى را فرا مىگيرد كه از لحاظ تنزل و تعالى بعضى از آنها در پى بعضى ديگر قرار مىگيرد ، تا به آخرين درك از انحراف و گمراهى برسد ، و بعضى از آنها بر بالاى بعضى ديگر قرار مىگيرد تا به درجهء صلاح برسد . و سپس چنين اضافه مىكنند : «
كُنَّا طَرائِقَ قِدَداً
- و ما گروه‌ها و فرقه‌هايى گوناگون بوديم . » يعنى مذهبها و جماعتهاى مختلف پراكنده ، و « قدد » از ريشهء ( قدّ الثوب ) به معنى بريدن پارچه براى دوختن لباس است كه در نتيجه آن پاره پاره شدن و پس از يكپارچه بودن به صورت پاره‌هاى از هم جدا درآمدن پيدا مىشود . و از آيه به آن راهنمايى مىشويم كه اختلاف در اندازهء صلاح ميان افراد و جماعتهاى جن مربوط به اختلاف مذهب ايشان است ، و اين كه آنان نيز مانند فرزندان آدم در توجه‌ها و نگرشهاى خود نسبت به زندگى با يكديگر اختلاف دارند . و شايد تأكيد قرآن بر تشابه اين دو گروه از آفريدگان خدا ( انس و جن ) براى بيان اين مطلب بوده باشد كه جنيان آفريدگانى همچون آفريدگان ديگر خدايند و در معرض همان چيزها قرار مىگيرند كه ديگران نيز قرار مىگيرند ، و چنان كه بعضى مىپندارند ، از خدايان نيستند تا صاحبان چنين پندارى به پرستش آنان بپردازند و از اين راه به خداوند متعال مشرك شوند . چون در ميان جنيان صالح و غير صالح وجود دارد ، امكان آن هست كه ارتباط پيدا كردن با بعضى از آنان كه از صالحانند سبب خير شود ، و اگر طرف ارتباط از گمراهان بوده باشد ، نتيجه‌اى جز شرّى بزرگ نخواهد داشت ، / 453 و با همين
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 471 | احمد آرام / السيد محمد تقي المدرسي