از نشانههاى ساعت است يا رسيدن خيرى به ارادهء خدا عاجز ماندند ، و اين خود نشانهاى از نرسيدن دست ايشان به علم غيب و نادانى آنان نسبت به تفسير نمودهاى جهانى تجديد شده و نيز نادانى نسبت به بسيارى از آن نمودها بود ، پس باور داشتن و اعتماد به آنان در تفسير اين ظواهر همچون بيمارى و فقر و شكست و نظاير اينها كه بعضى از پناه برندگان به آنها چنين مىكنند ، ديگر روا و شايسته نيست . و در اين شك نيست كه بعثت رسول اكرم ( ص ) خيرى بزرگ براى همهء ساكنان زمين است از آن روى كه راه نجات ايشان از طريق رسالت او ، و رهبرى آنان براى رهايى از تاريكى باطل و گمراهى و نادانى و رسيدنشان به نور حق و هدايت و علم ، و نيز جلوگيرى از گوش دزدى شياطين نعمتى عظيم است از آن جهت كه دشواريهاى فراهم آمدهء از شباهت بعضى از حقايق وحى با گمراهيها و باطلهاى جنيان از طريق آن از بين رفت . و ابن جريح گفته است كه : گفتند كه ما نمىدانيم كه اين پيغمبر براى چه مبعوث شد تا به او ايمان آورند و از وى پيروى كنند و به رشد و هدايت برسند ، يا به آن كافر شوند و آن را تكذيب كنند و همچون اقوام و امتهاى پيش از خود هلاك شوند ، « 23 » و به قولى ديگر معناى آن چنين است : از اين منع معلوم نمىشود كه آيا براى عذابى است كه بر اهل زمين نازل خواهد شد يا براى پيغمبرى است كه مبعوث مىشود و مردمان را به رشد هدايت مىكند ، زيرا كه چيزى مثل اين جز براى يكى از اين دو امر نخواهد بود . « 24 » و علامهء طباطبايى گفت : به فاعل ارادهء رشد و خير تصريح شده ، و از لحاظ شر براى مراعات ادب آن را حذف كردهاند ، و از جانب خداى / 452 متعال جز براى كسى كه مستحق شرّ است ارادهء شر نمىشود . « 25 » خدا در مقابل شر نگفت « خيرا » بلكه گفت « رشدا » براى آن كه اشاره به رسالتى باشد كه هدايت مىبخشد ، و رشد سبب هر خير و اوج آن و بلكه بزرگترين مصداق خير است .
هامش
( 23 ) - الدر المنثور ، ج 6 ، ص 273 .
( 24 ) - مجمع البيان ، ج 10 ، ص 369 .
( 25 ) - الميزان ، ج 20 ، ص 44 .