«
وَ يُدْخِلَكُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ
- و شما را در باغهايى درآورد كه از زير ( درختان ) آنها نهرها روان است . » تأكيد خدا بر بهشت و باغها در دل مؤمن ارادهء مقاومت در برابر شهوتها و آرايشهاى بىحاصل و نابود شوندهء دنيا را مىنشاند و او را خواستار نعمتهاى بزرگتر جهان ديگر ، هم از حيث كميّت و هم از حيث كيفيت ، مىسازد .
«
يَوْمَ لا يُخْزِي اللَّهُ النَّبِيَّ وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ
- در آن روز كه خدا پيامبر و كسانى را كه با او ايمان آوردهاند ، گرفتار خوارى نمىكند . » شايد در آيه اشارهاى به اين معنى بوده باشد كه خدا شفاعت رسول - صلّى اللَّه عليه و آله - و مؤمنان با او را از امامان راهنما و صالحان مىپذيرد .
«
نُورُهُمْ يَسْعى بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَ بِأَيْمانِهِمْ
- كه نور ايشان در برابرشان و در جانب راستشان پيش مىرود . » دربارهء « نور » سه نظر اظهار شده كه تناقضى ميان آنها وجود ندارد ، يكى از آنها اين كه : آن عمل صالح و ايمان است كه به صورت روشنايى در روز قيامت آشكار مىشود ، دوم : قرآن است كه مؤمنان به راهنمايى آن حركت مىكردند و در روز قيامت آنان را به سوى بهشت رهبرى مىكند ، به همان گونه كه در دنيا راهنماى ايشان به سوى راه راست و خوشبختى بود ، و سوم : اين كه مقصود از نور امامان راهنما و مردمان صالحى است كه / 116 از آنان در دنيا پيروى مىكردند ، و در قيامت آنان را به بهشت رهبرى مىكنند به همان گونه كه در دنيا راهنماى آنان به سوى حق و عمل صالح بودهاند . و از امام ابو عبد اللَّه ( ع ) روايت است كه گفت : « پيشوايان و امامان مؤمنان نور ايشان است كه در برابر ايشان و در سمت راستشان قرار دارد و پيش مىرود تا آنان را به منازلشان برساند » . « 21 » هنگامى كه از اسباب رهايى يافتن مؤمنان از خوارى در روز قيامت سخن مىگوييم ، و به خاطر آن نور ايشان در برابر آنان حركت مىكند ، از مهمترين آنها
هامش
( 21 ) - همان منبع ، ص 375 .