در آيهاى ديگر مىخوانيم «
وَ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ الرَّسُولَ فَأُولئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَ الصِّدِّيقِينَ وَ الشُّهَداءِ وَ الصَّالِحِينَ وَ حَسُنَ أُولئِكَ رَفِيقاً
« 98 » - و هر كه از خدا و رسولش فرمانبردارى كند ، همراه با كسانى خواهد بود كه خدا به ايشان نعمت داده ، چون انبياء و صدّيقان ( دوستداران راستين ) و صالحان ، و اينان چه نيكو رفيقاناند . » و كدام گردهمايى / 71 شريفتر از جمع شدن با ايشان و نزديكتر به خداست ؟ طبيعتاً مفسران و قاريان در تفسير و قرائت اين آيه در كلمه « الصّدّيقين » اينان چه نيكو رفيقاناند . » و كدام گردهمايى شريفتر از جمع شدن با ايشان و نزديكتر به خداست ؟ طبيعتا مفسران و قاريان در تفسير و قرائت اين آيه در كلمه « الصّدّيقين » اختلاف دارند ، و « واو » را در گفتهء خداى تعالى : «
وَ الشُّهَداءُ
» براى استيناف و از سر گرفتن مطلب دانسته و جملهء «
عِنْدَ رَبِّهِمْ لَهُمْ أَجْرُهُمْ وَ نُورُهُمْ
- نزد پروردگارشان صاحب اجر و نور خويشاند » را به شهيدان پيوسته و بر آنان متوقّف و مربوط كردهاند . امّا ظاهر آن است كه اين « واو » متوجّه و ناظر بر هر دو گروه ( صدّيقان و شهيدان ) است ، زيرا « شهادت » در قرآن منحصر به كشته شدن با شمشير نيست بلكه اين تعبير شامل هر كسى مىشود كه اجلش در حالى برسد كه به خدا و رسولان او مؤمن است و مسئوليت رسالتى خود را بر عهده دارد ، و اين كلمه ، « شهادت » به معناى شهود و حضور و ميزان و تأثير است .
عياشى از منهال قصّاب روايت كرد و گفت : به ابى عبد اللّه ( عليه السلام ) گفتم از خدا به دعا بخواه كه شهادت را نصيب من كند . گفت : « بيگمان مؤمن شهيد است ، و اين آيه را خواند . » « 99 » و از حارث بن المغيره نقل است كه گفت : نزد ابى جعفر ( عليه السلام ) بوديم ، و گفت : كسى از شما كه بدين امر ( ظهور مهدى ) عارف و آگاه و در انتظار آن باشد و دربارهء آن خير انديشى كند ، به خدا سوگند مانند كسى است كه همراه قائم آل محمد ، به شمشير او جهاد كند ، سپس گفت : به خدا
هامش
( 98 ) - النساء / 69 .
( 99 ) - نور الثقلين ، ج 5 ، ص 244 .