حساسيّت مسلمانان در برابر ظلم چنين بوده و تا اين حدّ مىرفتند كه به تجهيز سپاه مىپرداختند و قومى را بتمامى تبعيد مىكردند زيرا آن گروه ناموس و حرمت زنى مسلمان را هتك كرده بودند ، امّا نمىدانم كه آنان اكنون كجا هستند ؟ ! [ 16 ] قرآن براى ما مثلى مىزند از رابطهء منافقان با كافران اهل كتاب كه همان رابطهء آنان با ديگران در هر زمان و مكانى است ، آنها با روشهاى مكّارانهء خود تا وقتى اميد كسب منفعتى دارند دشمنان را عليه مسلمانان تشويق مىكنند ، ولى به محض آن كه خود را در برابر خطرى جدّى بينند كه از سوى مؤمنان آنها را تهديد مىكند يا احساس شكست كنند ، از كافران بيزارى مىجويند .
«
كَمَثَلِ الشَّيْطانِ إِذْ قالَ لِلْإِنْسانِ اكْفُرْ
- همانند شيطان كه به آدمى گفت : كافر شو ، » و چنان مطلب را براى او آراست تا آدم نافرمانى كرد ، و خود را گرفتار عذاب خدا يافت .
«
فَلَمَّا كَفَرَ قالَ إِنِّي بَرِيءٌ مِنْكَ إِنِّي أَخافُ اللَّهَ رَبَّ الْعالَمِينَ
- پس چون كافر شد ، گفت : من از تو بيزارم . من از خدا ، آن پروردگار جهانيان مىترسم . » منافقان چنين بودند ، بنى قينقاع و بنى نضير را تشويق كردند تا آنها به ورطهء جنگ با مسلمانان درافتادند ، و چون شكست خوردند دست از آنها كشيدند و آنها را تنها گذاشتند كه كيفر خود را ببينند . در متون اسلامى آمده است : شيطان دهان انسانى را كه فريب او را خورده است انباشته از تف مىكند ، و روز قيامت اگر آن كس به دو پرخاش كند يا راه رهايى خود را از او بپرسد بر صورتش تف مىافكند .
/ 264 [ 17 ] وقتى انسان از شيطان پيروى كند ، خواه شيطان جن باشد يا چون منافقان شيطان انساننما ، سرانجام چه خواهد شد ؟ بلى ، ممكن است به پارهاى مصالح محدود مادّى دست يابد و پارهاى از خواهشها و رغبتهاى دنيوى او برآورده شود ، ولى آيندهء ابدى را زيان مىبيند .