( بخل شديد ) نابود مىكند ، نابود نكرده است ، سپس گفت : اين بخل را تخمهايى است مانند تخم مورچه و شاخههايى است چون شاخههاى شرك . » « 55 » امير مؤمنان ( عليه السّلام ) گفت : « هر گاه خداى عزّ و جلّ از بندهاى بيزار باشد او را دچار بخل مىكند . » « 56 » على بن ابراهيم گفت : پدرم از فضل بن ابى قرّه مرا حديث كرد كه گفت : « ابو عبد اللّه ( عليه السّلام ) را ديدم كه از سرشب تا بامداد طواف ( كعبه ) مىكرد و مىگفت : « بارالها مرا از بخل نفسم حفظ كن . به او عرض كردم : فدايت شوم ، از چيست كه امشب نشنيدم جز اين دعايى كنى ؟ گفت : چه چيزى از نفس شديدتر است ؟ همانا خداوند گويد : «
وَ مَنْ يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُولئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ
- و آنان كه از بخل نفس خود در امان مانده باشند رستگاراناند . » « 57 » [ 10 ] چنين بود رابطهاى نمونهاى كه مىسزيد پيشگامان با كسانى كه بعد به آنان پيوستند داشته باشند و خداوند انصار را مثال و نمونهء اين رابطه قرار داد ، امّا رابطهء طرف ديگر ( يعنى رابطهء لاحقان با سابقان ) چگونه است ؟ قرآن قواعد اصلى و نمونهء آن را از زندگى مهاجران مخلص در برابر ما مىنهد .
«
وَ الَّذِينَ جاؤُ مِنْ بَعْدِهِمْ
- و كسانى كه از پس ايشان آمدهاند . » مهاجرانى كه پس از انصار به مدينه آمدند ، و انقلابيون مهاجر كه به برادران پيروز خود در / 252 هر شهرى پيوستند و نسلهاى بعدى در هر جنبش مكتبى ، اينان به آنان احترام مىنهند و به نقش پيشگامان آنان و انعكاس مثبت آن بر خويش ارزش مىدهند ، و براى آنان خواستار خيرند هم چنان كه براى خود نيز طالب آنند .
«
يَقُولُونَ رَبَّنَا اغْفِرْ لَنا وَ لِإِخْوانِنَا الَّذِينَ سَبَقُونا بِالْإِيمانِ
- مىگويند : اى پروردگار ما ، ما و برادران ما را كه پيش از ما ايمان آوردهاند بيامرز . » اينان نكوكارى پيشگامان را نسبت به خود ، و كوششها و فداكاريهايى را
هامش
( 55 ) - همان مأخذ .
( 56 ) - همان مأخذ .
( 57 ) - همان مأخذ .