كه در دست مردم است ( و بخل نسبت به مال خويشتن است ) .
15 [ و بال امرهم ] : عاقبت كفرشان .
/ 239
و ديگران را بر خويش ترجيح مىدهند
رهنمودهايى از آيات :
سياق اين درس بر بحث پيرامون رابطهء داخلى در جبهه مؤمنان از سويى ، و در جبههء دشمنان خدا و دشمنان مؤمنان از سويى ديگر ، دور مىزند . در آغاز از نتايج تقسيم فىء جريان مىيابد كه به فرمان پيامبر نصيب مهاجران شد ، و انصار از جانب خود ايثار كردند و آنان را بر خويش ترجيح دادند ، پس دوستى آنان را نسبت به يكديگر و پاكدلى ايشان را و ترجيح آنان را بر خويشتن كه بيرون شدن آنان را از زندان نفس تأكيد مىكند ، مىستايد ، هم چنان كه موضعگيرى مثبت مهاجران را نسبت به انصار و ميزان آزادى آنان را از هر قيد و عقدهاى تسجيل مىكند ، و آن را نمونهاى و الا براى رابطهاى قرار مىدهد كه سزاست بر گردهماييها و جامعههاى ايمانى اعم از افراد و گروهها و ملّتها و نسلها حكمروا باشد ، زيرا شكوهمندى و هيبت و پيروزمندى و پيشرفت و رستگارى در ذوب شدن در بوتهء ايمان و تسليم به رهبرى مكتبى و به تعبير قرآن : « خوددارى از آزمندى و بخل نفس و پيروى از بينشهاى وحى » به دور از هر هوى و مصلحتى حاصل و خلاصه مىشود .
/ 240 آن گاه قرآن صورتى دوم از طبيعت رابطهء داخلى در جبههء باطل را به دست مىدهد و براى ما تأكيد مىكند كه در نظر بيننده و مراقبى از خارج چنان مىنمايد كه جبههء باطل جبههاى است بهم پيوسته ، در حالى كه جبههاى بهم پيوسته نياز به مهمترين عوامل وحدت و بهم پيوستگى دارد كه همان يكدلى است و جبهه باطل