هستند كه آنها را زاييدهاند ، و سخنى ناپسند و دروغ است كه مىگويند » . و اين موضوع شبيه است به انديشه و نظر راجع به پسر خواندگان ولى به صورت خطرى بزرگتر در نزد خداوند كه قرآن حكيم در سورهء احزاب بدان پرداخته است . « 2 » در عين حال كه سورهء مجادله انديشهء ظهار را بدان گونه كه جاهليّون مسلمان مىپنداشتند كه نوعى طلاق دايم است كه رجوع ندارد ، بررسى مىكند براى حفظ موجوديّت خانواده و جامعه و رعايت عواطف انسان تأكيد مىكند كه در ظهار رجوع ممكن است . ولى پيش از رجوع دادن كفّارهاى را واجب مىسازد ( آزاد كردن بنده ، يا دو ماه روزه ، يا اطعام شصت مسكين ) ، و اين بدان معنى است كه اسلام ظهار را مشروع مىداند و بدين ترتيب مىخواهد از يك سو در برابر تأثيرپذيرى مسلمانان از جاهليّت بايستد و از سوى ديگر آنان را وادار كند كه قوانين و فرهنگ خود را از منبع درست و اصيل آن بگيرند «
ذلِكَ لِتُؤْمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ
- اين بدان سبب است كه به خدا و پيامبرش ايمان بياوريد . اينها حدود خداست ، » و آنچه جز اين است همان ساختههاى جاهليّت گمراه كافر است و چيزهايى است كه در خور استغفار است ، زيرا ايمان داشتن و عمل به آنها موجب خشم خدا و عذاب او مىشود «
وَ لِلْكافِرِينَ عَذابٌ أَلِيمٌ
- و براى كافران عذابى است دردآور . »
شرح آيات :
[ 1 ] اين آيات دربارهء زنى از انصار ، از قبيلهء خزرج نازل شد كه به روايت ابن عبّاس خويله دختر خويلد نام داشت ، و به روايت قتاده و مقاتل خوله دختر ثعلبه ناميده مىشد ، و شوهرش اوس بن صامت بود . اين زن خوش اندام بود و شوهرش او را در حال سجده در نماز ديد ، چون از نماز خود فارغ شد ، شوهر او را خواست ، امّا وى امتناع كرد و از اين شوهر بر او خشمگين شد و مردى بود دستخوش شتاب و
هامش
( 2 ) - تفسير آن در تفسير سورهء احزاب گذشت ، بدانجا رجوع كنيد .