انسان رخ مىدهد و بايد متوجه تمام مسائل باشد . ما انسان هستيم و نبايد بدون جهت خود را به نادانى غرق كنيم . ما بهعنوان يك انسان مسلمان ، بايد مواظب خود باشيم كه نه خود را فريب دهيم و نه ديگران را گمراه كنيم . مسلمان بايد زرنگ و هوشيار باشد ، نه كسى را به دروغ فريب دهد و نه فريب دروغ ديگران را بخورد . اين موضوع به انسانيت ما ارتباط دارد . قرآن مجيد براى انسانها چيزهاى را صحبت مىكند كه به كمال و لياقت او مربوط مىشود .
در مورد اين آيه مباركه بايد كتابها نوشته شود ، قرآن كتاب آسمانى است . مىخواهد به انسانها بفهماند كه شما انسان هستيد ، مثل گوسفند و شتر نباشيد كه يك بچه كوچك مهار صد شتر را مىگيرد ، كشان كشان به هرجا كه بخواهد مىبرد .
شما انسان هستيد ، بايد استقلال داشته باشيد . استقلال فكرى ، استقلال سياسى ، استقلال معنوى ، استقلال اجتماعى و فردى شما بايد خدشه دار نشود . مواظب باشيد تا ديگران شما را به فتنه مبتلا نسازد . مؤمن بايد از فتنهها بر حذر باشد ، مثل شتر نباشد كه به هرطرف مهارش كشيده شود ، همانسوى راه بيافتد .
به فرمايش حضرت على عليه السلام كه مىفرمايد : « كُنْ فِى الْفِتْنَةِ كَابْنِ اللّبُونِ لَا ظَهْرٌ فَيُرْكَبَ وَ لَا ضَرْعٌ فَيُحْلَبَ » در فتنهها همچون شتر كم سن و سال باش ! نه پشتى كه سوار شوند و نه پستانىكه بدوشند . « 1 »
هامش
( 1 ) - نهج البلاغه ، حكمت 1