جزء خدمات اوليّه آنهاست . بايد اين كارها انجام شود . اگرما منتظر اين باشيم كه دولت اينها را براى ما درست كند محال است ؛ زيرا دولت افغانستان از ابتداء تا امروز از همان مفلسهاى ازلى است كه حتى به كارهاى ضرورى خود هم نمىرسد . هر چه فحش و دشنام را به دولت نثار كنيد بى تأثير است . بايد در اين مورد خود مردم بهطور اساسى فكر كنند ، تا اين مشكلات را به حد اقل برسانند . فرد ، فرد ما بايد در برابر مردم احساس مسئوليت كنيم . اگر كسى مىخواهد وجوهات شرعى خود را بدهد ، بايد در راه خدا بدهد . اگر تاجران و سرمايه داران مىخواهند كارهاى عام المنفعه را انجام دهند ، بايد نيت خير داشته باشند و براى خدا انجام دهند ؛ زيرا خدمت به مردم خدمت در راه خدا است ؛ منتهى براى اينكه سرمايه آنان از دست نرود ، در بدل خدماتى كه انجام مىدهند ، مقدارى پول هم از مردم بگيرند ؛ مشروط بر اينكه در گرفتن پول زياده روى نكنند ، بر مردم فقير و كم بضاعت نبايد بيش از حد فشار وارد شود .
محبت شديد به مال
« وَ إِنَّهُ لِحُبِّ الْخَيْرِ لَشَدِيدٌ »
جواب سوّمين قسم ؛ مىفرمايد : محبت شان بهمال دنيا بسيار شديد است .
عدهاى از مفسرين در اينجا ، ( خير ) را به معنى مال گرفتهاند . گرچند معنى خير عام است و كارهاى خوب را نيز شامل مىشود ؛ ولى از اين رو كه آيه مباركه در مقام مذمّت است معلوم مىشود كه منظور از خير همان مال است و الّا اگر انسان به كارهاى خير محبت داشته باشد از كمال انسان است ؛ زيرا كارهاى خير همه كمال است . كمك به مردم ، دوستى به مؤمنين ، محبت با خدا و ساير كارهاى خوب همه از كمالات انسانى است و قابل مذمت نيست . در اينجا چون آيات مباركه سوره عاديات در مورد مذمت صحبت مىكنند دانسته مىشود كه مراد از حُبالخير ،