آسمان اول است كه قرآن مىفرمايد :
« وَ زَيَّنَّا السَّماءَ الدُّنْيا بِمَصابِيحَ وَ حِفْظاً ذلِكَ تَقْدِيرُ الْعَزِيزِ الْعَلِيمِ »
( فصلت : 12 ) ؛ كه مراد از اين چراغها ستارههاى محسوس است كه حدود چهار تا پنج هزار مىشود ؛ ولى معناى آيه اين نيست كه همه اين ستارهها در آسمان اول باشد ؛ بلكه آسمان اول تنها به نور آنها براى ما ، مزين شده كه در دورانهاى سابق به واسطه پاك و صاف بودن هوا زينت آن روشنتر و جالبتر بود « 1 » .
5 - آيهى 12 سورهى مورد بحث ( فصلت ) در مورد آسمانها فقط اين قدر اشاره مىكند كه در هر آسمان امر خود را وحى فرموده است . و در قرآن مجيد معلومات كمى در مورد آسمانها وجود دارد كه ما در كتاب ديگر خود كه در دوره جوانى نوشتهبوديم آنها را بيان داشتهايم ( كتاب حل 66 سؤال ) . بلى اين سؤال براى همه جالب است كه نسبت كهكشانهاى امروز با آسمانهاى هفت گانه قرآن چگونه است ؟ قبلًا در همين كتاب احتمال داديم كه نسبت مذكور نسبت ظرفيه است ؛ يعنى ميلياردها كهكشان كه تا كنون كشف شده و كهكشانهايى كه كشف نشده ، همه مظروف است و در فضاى آسمانها قرار دارد و مىشود شواهدى از قرآن براى اين نظر ارائه نماييم . والله العالم .
6 - آيا آسمانها اول آفريده شده يا كرهى زمين ؟ مقتضاى اعتبارات متعدد كه امروز از جهان مىدانيم كرهى زمين « 2 » از نظر كيفى هرچند كمنظير يا بىنظير است ؛ ولى از نظر كمى و روابط و انتظامات منظومههاى شمسى يك كرهى ناچيزى از چند سياره محدود است كه بر دور شمس محسوس ما مىچرخد و حتى بعضى از سيارات ديگر از او بزرگتر است . پس
هامش
( 1 ) - مثلًا نگارنده در دورهى نوجوانى و جوانى از ديدن آسمان و ستارهها در شبهاى تابستان كه پشت بام مىخوابيديم خيلى لذت مى برده ، ولى آسمان امروزى در غالب شهرهاى بزرگ ، آن زينت را ندارد .
( 2 ) - كرهى زمين تنها همين كرهى مسكن ما ، نمىباشد ؛ بلكه هفت كره مى باشد ( و من الارض مثله ) و از شش كرهى ديگر بىخبريم كه در كدام كهكشان مىباشد .