ببيند .
در آيه چند مطلب است :
1 - تعداد انبياء به طور كلى معلوم نيست و شمار رسولان و نبىها نيز معلوم نيست چنانچه تعداد صحف و كتب منزله هم معلوم نيست . رواياتى كه در اين موارد نقل شده اسانيد آنها معتبر نيست .
2 - به مناسبت حكم و موضوع مىدانيم بينه و دليل هر رسول به حدى بوده كه قناعت غالب مردمان زمان را فراهم مىنموده است ، و چنانچه به خاطر ضعف عقل و تأثير محيط بدون تقصير از ايمان به رسل به دور مانده باشند ، جاهل قاصر هستند و معذور ، و حساب آنان در قيامت با خدا است كه معذور شان مىكند و يا آنان را - مطابق روايات معتبر السندى مجدداً امتحان مىكند و يا به محلى غير از بهشت و دوزخ آنان را مىفرستد ، ما چيزى به طور قطع نمىدانيم ؛ ولى مظنون قوى امتحان مجدد آنان است .
3 - آيا با هر رسول كتاب جديدى فرستاده است يا جمعى را با كتاب جديد و جمعى را با كتاب سابق فرستاده است ؟ آيا مراد از رسولان خصوص اولى العزم - نوح و ابراهيم ، موسى و عيسى و محمد - صلى الله عليه و آله و عليهم - است يا همه رسولان ، « 1 » مناسب است بگوييم والله العالم .
4 - ميزان به معناى ترازو نيست ؛ بلكه چيزى است كه به آن عدالت اجتماعى و احتمالا عدالت اخلاقى - حد وسط يا حد لازم صفات اخلاقى - فهميده مىشود ظاهرا اين ميزان در
هامش
( 1 ) - كه ظاهر لفظ تقاضا مىكند .