ابليس محقق است آن هم بر خداوند كه موجب كفر مىشود ، شايد همين نكته باشد كه بعضى « كان » را به « صار » معنى كرده ؛ يعنى شيطان به همين عصيان خود كافر گرديد نه اينكه قبلًا كافر بود ، و آيهى 78 دلالت مىكند كه او هرگز مشمول رحمت رحيمى خدا نخواهد شد و در يوم الدين به دوزخ مى رود ، وآيهى 85 اين سوره مؤكداً به او مىگويد : دوزخ را از تو و پيروان تو پر مىكنم .
بدترين استكبار و بى ادبى او ، اين بود كه به خدا عرض كرد : قسم به عزت و ناشكنى تو كه همهى بندگان تو را اغوا مىكنم . ص : 82 ، لعنه الله .
بزرگترين افتخار إنسان
بالاترين افتخار تكوينى إنسان اين است كه همهى ملائكه به دستور خداوند براى آدم سجده كردند . خدايا به مؤمنين توفيق بده كه اين تفضل تو را در عبادت و اطاعت تو در زندگانى محدود كرهى زمين ، شكر گزارى نمايند .
خدايا چه قدر سخت است كه روز قيامت روشن شود كه ما ، در برابر تمام نعمتهاى بىحساب تو ، از پيروان دشمن خود و مطرود تو شمرده شويم .
اللهم إنا نعوذ بك من هذه الفضيحة اللهم انا نعوذ بك و نستغفرك من كل ماليس فيه رضاك يا هادى المؤمنين .
تكلف
« وَ ما أَنَا مِنَ الْمُتَكَلِّفِينَ »
( ص : 86 ) ؛ رسول من ، بگو من از شما مزدى سؤال نمىكنم و نه من از متكلفين هستم .
در مفردات راغب ؛ تكلف اسمى براى چيزى است كه با مشقت و يا با تصنع و يا با تشبع انجام مىشود و لذا تكلف بر دوگونه مىشود :
گاهى تكلف در برابر تكليف دينى است كه كار انبياء و اولياء و متقين است ، گاهى براى