تخطي إلى المحتوى الرئيسي

افق اعلى (تفسير آياتى از قرآن مجيد) (فارسى) — صفحة 336

مساهمون:

ص٣٣٦
فيزيكى باشد و سينه محلى براى ادراكات و صور علميه نيست چه اين صور حسّى باشد و يا عقلى . معناى اين آيه مكرّره در چند جاى قرآن اين مىشود كه خدا به حقيقت آدمى دانا است . وقتى خدا به نفس و روح ، عالم باشد به همه عقايد و تصديقات و تفكّرات و تصوّرات او آگاهى دارد .

يك بحث مهم و مكرّر

ادراكات عقلى مربوط به روح است و حواس نقشى در آن ندارد ، ادراك حسّى هرچند به وسيله حواس پنجگانه درك مىشود ؛ ولى مدرك واقعى باز روح و نفس ناطقه است . صفات نيز بر دو قسم است : صفات بدنى ؛ مانند دراز و كوتاه و سرخ و سفيد و ساير رنگها ؛ مانند چاق و لاغر و مربّع و مستطيل و ساير هيئات هندسى ، ساكن و متحرّك و ساير صفاتى كه از معقولات نهگانه اعراض پيدا مىشوند . صفات نفسانى ، مانند شجاعت و سخاوت و ساير ملكات قايم به روح و نفس ناطقه . ادراك عقلى و حسّى و قسم دوم صفات نفسانى همه قايم به روح است و ربطى به جسم ندارد و اين موضوع از نظر عقل در فلسفه و كلام قابل ترديد نيست . ولى در قرآن پاره اى از صفات نفسانى و روحى به صدر نسبت داده شده است
« أَ لَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ »
الشرح : 1 ؛
« الَّذِي يُوَسْوِسُ فِي صُدُورِ النَّاسِ »
الناس : 5
« إِنَّهُ عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ »
فاطر : 38 ؛
« قالَ رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي »
طه : 25 ؛
« وَ يَشْفِ صُدُورَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ »
التوبة : 14 ؛
« وَ لكِنْ مَنْ شَرَحَ بِالْكُفْرِ صَدْراً . . »
النحل : 106 ؛
« فَلا يَكُنْ فِي صَدْرِكَ حَرَجٌ مِنْهُ لِتُنْذِرَ بِهِ وَ ذِكْرى لِلْمُؤْمِنِينَ »
الأعراف : 2 ؛
« وَ ضائِقٌ بِهِ صَدْرُكَ . . »
هود : 12 ؛
« يَجْعَلْ صَدْرَهُ ضَيِّقاً حَرَجاً . . »
الأنعام : 125 ؛
« وَ شِفاءٌ لِما فِي الصُّدُورِ وَ هُدىً وَ رَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ »
يونس : 57 ؛
« أَ وَ لَيْسَ اللَّهُ بِأَعْلَمَ بِما فِي صُدُورِ الْعالَمِينَ »
العنكبوت : 10 ؛
« بَلْ هُوَ آياتٌ بَيِّناتٌ فِي صُدُورِ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ . . »
العنكبوت : 49 ؛
« وَ ما تُخْفِي الصُّدُورُ »
غافر : 19 ؛
« وَ حُصِّلَ ما فِي