نماز نهى از فحشاء و منكر مىكند
« وَ أَقِمِ الصَّلاةَ إِنَّ الصَّلاةَ تَنْهى عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ وَ لَذِكْرُ اللَّهِ أَكْبَرُ وَ اللَّهُ يَعْلَمُ ما تَصْنَعُونَ » .
( سوره ، آيه 45 ) .
و نماز را برپا دار ، كه محققا نماز از فحشاء و گناه نهى مىكند ، و ياد خدا بزرگتر است ؛ و خداوند مىداند آن چه را شما به جا مى آوريد .
مطلب اول در بيان معناى فحشاء و منكر : راغب در مفردات مىگويد فحش و فحشاء و فاحشه كار و يا كفتارى كه قبح و زشتى بزرگى دارد . و در تفسير كلمه منكر مىگويد : هر كارى كه عقل هاى صحيح به زشتى آن حكم مىكند و يا در خوبى و زشتى آن توقف مىكند ، پس شريعت به زشتى آن حكم مىكند كه در چندين آيه از آن نهى شده است . ( و ناشناخته هم منكر گفته مىشود ) .
راغب فاحشه و فاحشه آشكار را در آيات 15 و 19 سوره نساء كنايه از زنا دانسته است .
نظر ديگر : فحشاء گناه بزرگ پنهانى و منكر گناه بزرگ آشكار است .
نظر سوم : فحشاء گناه قوه شهويه و منكر گناه قوه غضبيه است .
مطلب دوم : ظاهر آيه اين است كه نماز مركب و معجونى است كه هركس آن را صحيح بخواند در نفس نمازگزار تأثير مى گزارد و به نفس او نور و تقوى مىدهد كه از مصاديق فحشاء و منكر دورى مىكند .
بلى مراد از نهى ، نهى تشريعى نيست ، « 1 » نهى تكوينى مى باشد .
هامش
( 1 ) - نهى تشريعى به اين معنا كه نماز به نماز گزار مىگويد لباست بايد غصبى نباشد ، نجس ( به نجاست شراب و خوردن گوشت خوك و ساير حيوانات حرام گوشت ) نباشد ، مكان نماز نبايد غصبى و تصرف آن غير مأذون نباشد و . . . اين تفسير چنگى به دل نمى زند . و مقصود قايل به نهى تشريعى اين است كه نهى مذكور مستلزم انتهاى مكلف نيست ،