خود گرداند ، و يا به افراد ناأهل ، حكومت و ولايت دهد . لهذا همين طرفداران امروز و سنگ به سينه زنان وى ، در فردا از مخالفان و دشمنان خواهند بود .
آيا تصدّى اين گونه خلافت بهتر است ، يا آن وظيفه و رسالتى را كه امام صادق بر عهدهء خويشتن نهاده است ؟ !
حال كه اين مطالب مبيّن گرديد بايد در سير احوال ، و ترجمهء جريانهاى وارده ، و علوم مترشّحهء از آن حضرت بحث نمود . و اين ضمن چند بحث طى خواهد شد ، بحول الله و قوّته .
شرح برخوردهاى منصور دوانيقى با امام صادق عليه السّلام
بحث اول در تماسها و معارضههاى منصور دوانيقى : عبدالله بن محمد بن على بن عبدالله بن عباس است ، و عباس عموى پيغمبر اكرم صلَّى الله عليه و آله و سلم مىباشد .
منصور برادر أبوالعباس سَفّاح : عبد الله بن محمد است . بنابراين نام هر دو برادر عبدالله و پدرشان محمد بوده است . أبوالعباس سفّاح بنا به نقل طبرى در هجدهم ربيع الآخر سنهء 132 هجريّه شاغل مقام خلافت شد ، و در كوفه بود . كوفيان با وى در اين تاريخ بيعت نمودند .
طبرى اين قول را از هشام بن محمد ذكر مىكند ، « 1 » و ليكن در جاى ديگر مىگويد : واقدى گفته است : در جمادى الاولى سنهء 132 در مدينه با او بيعت كردند . « 2 »
محدِّث قمى رحمةالله آورده است كه : در شُرف زوال بنى اميّه جماعتى از بنى عباس از جمله : أبوالعباس سفّاح و برادران او : أبوجعفر منصور ، و ابراهيم بن محمد و عموى وى : صالح بن على ، و جماعتى از طالبيّين از جمله : عبدالله محض ، و دو پسرش : محمد و ابراهيم ، و برادر مادريش : محمد ديباج و غير ايشان در أبواءِ ( مدينه ) جمع شدند و اتّفاق كردند كه با يكى از پسران عبدالله محض بيعت كنند ، و جملگى با محمد بيعت نمودند . زيرا از خانوادهء رسالت شنيده بودند كه : مهدى
هامش
( 1 ) « تاريخ الامم و الملوك » ، ابو جعفر محمد بن جرير طبرى طبع دار المعارف مصر و تحقيق محمد ابوالفضل ابراهيم ، ج 7 وقايع سنهء 132 به ترتيب ص 431 و ص 420 .
( 2 ) همان مصدر .