هامش
ثنا و مدح گويند مىگفتند : ( يَتَرفَّضُ فى شِعْره ) يعنى يتشيّع ( بر آهنگ ضمير دل شيعه ، شعر مىسرايد . ) و از اينجا مىبينيم كه : براى مُتَنَبّى و ابُوالعَلَاء مَعَرِّى شعر شيعى وجود دارد .
خود مولى الموالى حضرت امام أميرالمؤمنين عليه السّلام شعر مىگفتهاند و نظم اشعار از آن حضرت به قدرى مىباشد كه قابل تشكيك نيست و ما در كتاب تفسير سورهء مباركهء يس كه هنوز به طبع نرسيده است اثبات نمودهايم كه : و ما علّمناه الشعر و ما ينبغى له ، و يا آيهوَ الشُّعَراءُ يَتَّبِعُهُمُ الْغاوُونَمراد و منظور از شعر ، گفتار باطل و بى اساس و هجويّات است كه براساس تخيّل و پندار سر مىزند و اصولًا به حقايق و واقعيّات شعر اطلاق نمىگردد خواه به صورت نظم باشد و يا به صورت نثر . آية الله سيّد محسن أمين عاملى در كتاب « معادن الجواهر و نزهة النواظر » ج 1 ، ص 424 تحت عنوان مسألهء 16 مىفرمايد : آيا مولانا أميرالمؤمنين و پسران او : شعر مىسرودهاند يا نه ؟ ! و آيا آنچه به ايشان نسبت داده شده است از اشعار صحيح مىباشد يا نه ؟ ! با آنكه مىدانيم : اين اشعار به مراتبى از كلماتشان كه به اقصى درجهء بلاغت رسيده است پائينتر مىباشد ؟ ! افزون بر اين آن است كه رسول خدا صلّى الله عليه و آله شعر نگفتهاند و أئمّه هم به وى قولًا و فعلًا اقتدا نموده اند !
جواب : بدون شك و ترديد أمير المؤمنين عليه السّلام شعر گفتهاند ، و اخبار ناقلهء از اين معنى دلالت بر سرودن اشعار بسيارى از ايشان مىكند مانند قوله عليه السّلام :دَعوتُ فلبّانى من القوم عُصْبة * فَوارسُ من هَمْدان غير لئام
فوارسُ من هَمْدان ليسوا بعزّل * غداة الوغى من شاكرٍ و شبام
لهَمْدان أخلاقٌ و دينٌ يزينهم * و بأسٌ إذا لاقوا و جدّ خصام
جزى الله هَمْدان الجنان فإنّها * سمام العدى فى كلّ يوم رجام
فلو كُنت بوّاباً على باب جَنَّةٍ * لقلتُ لِهَمْدان ادخلوا بسلامو اشعار حضرت در روز صفّين ، هنگامى كه حضين بن منذر رقاشى در حالى كه جوان بود و با رايت خود كه قرمز رنگ بود حمله ور شد به صفّ دشمن ، اين گونه حملهء دليرانه و شجاعانه و ثبات قدم او در جنگ ، على را به شگفت آورد و اين ابيات را بسرود :لِمَن رايَةٌ حَمراءُ يخفق ظلُّها * إذا قيل : قدّمها حضين تَقَدَّما
و يدنو بها فى الصّفّ حتّى يزيرها * حياض المنايا تقطر الموت و الدَّما
تراه إذا ما كان يوم كريهة * أبى فيه إلّا عزَّةً و تكرَّما
جزى الله عنّى و الجزاء بكفِّه * ربيعة خيراً ما أعفَّ و أكرماو غير اينها از اشعارى كه علماء موثّق و درست روايت ، روايت كردهاند . بنابراين اساس به