تخطي إلى المحتوى الرئيسي

امام شناسى (فارسى) — صفحة 52

مساهمون:

ص٥٢
« كافى » ، « تَهْذيب » ، « اسْتِبْصار » ، « مَنْ لَا يَحْضُرُهُ الْفَقيه » كه همگى متواتر مىباشند و يقين به صحّت مضمون آنها وجود دارد . و قديم‌ترين و معظم‌ترين و نيكوترين و مُتْقَن‌ترين آنها كتاب « كافى » است كه در آن شانزده هزار و يكصد و نود و نه حديث مجتمع مىباشد ، و اين به تنهائى از مجموعهء آنچه كه صحاح ستّه شامل است بيشتر مىباشد ، همچنان كه شهيد در « ذِكْرَى » و بسيارى از أعلام بدان تصريح نموده‌اند .

مقامات هشام بن حكم

هشام بن حكم كه از اصحاب امام صادق و امام كاظم عليهما السلام است كتب بسيارى را تأليف نموده است كه از آنها بيست و نه عدد مشهور هستند . اصحاب ما آن كتب را روايت كرده‌اند با سندهاى متّصل خودشان به وى . و تفصيل اين بيان در كتابمان : « مختصر الكلام فى مؤلِّفى الشِّيعة من صدر الإسلام » آمده است . كتابهاى هشام كتابهاى پر بار و نافع و روشن و در وضوح بيان و بلندى برهان در اصول و فروع ، و در توحيد و فلسفهء عقليّه و ردّ بر زنادقه و ملاحده و طبيعيّون و قَدَريّه و جَبْريّه و غلوّ كنندگان دربارهء على و اهل البيت ، و در ردّ بر خوارج و نواصِب و منكرين وصيّتِ رسول خدا به على ، و در ردّ تأخير اندازندگان وى ، و در ردّ محاربان ، و در ردّ قائلان به جواز تقديم مفضول و غير ذلك ، داراى امتيازى خاص مىباشد . هشام در علم كلام و حكمت إلهيّه و ساير علوم عقليّه و نقليّه از عالم‌ترين عالمان قرن دوم است ، در فقه و حديث مبرّز است ، در تفسير و سائر علوم و فنون مقدّم است . او از كسانى است كه در باب امامت ، كلام را گشودند و مذهب شيعه را با نظر و استدلال مهذَّب ساخت . از حضرت امام صادق و امام كاظم روايت مىكند ، و در نزد ايشان جاه و مقامى دارد كه دائرهء وصف نتواند بدان إحاطه كند . آنها دربارهء وى به مدح و ثنائى لب گشوده‌اند كه با آن در مَلا اعلى ، قدرش بالا رفته است . هشام در ابتداى امر از جَهميّه بوده است ، سپس با امام صادق ملاقات نمود و به ارشاد او هدايت يافت و مستبصر گرديد و به او پيوست ، و پس از آن به امام كاظم پيوست و از جميع اصحاب آن دو امام برتر آمد .