روز در ميان ما بود ما آن را عيد مىگرفتيم . ابن عبّاس گويد : و كدام روزى از اين عيد كاملتر است » ؟
ابن عبّاس گويد : بعد از نزول اين آيه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله پس از هشتاد و يك روز رحلت كردند « 1 »
سُدّى گويد : خداوند بعد از اين آيه ، نه حَلالى را و نه حرامى را نازل نكرد ؛ رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله در ذو الحجّة و محرّم حجّ بجاى آوردند و رحلت كردند .
و در روايت است كه چون آيه :
إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ
نازل شد ، خداوند پيامبر را امر فرمود كه ولايت علىّبنأبىطالب را إعلان نمايد . از اين امريّه سينه آن حضرت به تنگ آمد چون از فساد دلهاى ايشان اطّلاع داشتند . خداوند اين آيه را فرستاد :
يا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ .
و پس از آن اين آيه را فرستاد :
اذْكُرُوا نِعْمَةَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ *
و سپس اين آيه را فرستاد :
الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي .
و در اين آيه پنج بشارت است : إكمَال دِين ، إتْمام نِعْمَت ، رضَايَتَ رَحْمَن ، إهَانَتِ شَيْطَان ، يَأسِ مُنْكرَان . خداوند مىفرمايد :
الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ دِينِكُمْ .
« در امروز آن كسانى كه كفر ورزيدهاند از دستبرد به دين شما مأيوس شدند . »
و عيد مؤمنين است چنان كه در خبر است : الْغَدِيرُ عِيدُ اللهِ الْأكبَرُ
« غدير بزرگترين عيد خداست . »
عَودى گويد :
أمَا قَالَ إنَّ الْيَوْمَ أكمَلْتُ دِينَكمْ * وَ أتْمَمْتُ بِالنَّعْمَآءِ مِنىِّ عَلَيْكمُ ؟
وَ قَالَ : أطِيعُوا اللهَ ثُمَّ رَسُولَهُ * تَفُوزُوا وَ لَا تَعْصَوْا اولِى الْأمْرِ مِنْكمُ ؟
« آيا نگفت كه : امروز روزى است كه من دين شما را كامل كردم ، و نعمتهاى خود را براى شما تمام نمودم ؟
و آيا نگفت : اطاعت خدا كنيد و پس از آن اطاعت پيامبرش را تا كامياب
هامش
( 1 ) - مجلسى در « بحار الأنوار » گويد : اين گفتار مطابق روايت عامّه است كه : ارتحال رسول خدا را در روز دوازدهم ماه ربيع الأوّل گرفتهاند : اقول در « تفسير ابن كثير دمشقى » ، طبع دار الفكر ج 2 ، ص 489 آورده است كه : قَالَ ابن جرير و غير واحِدٍ : مات رسول اللّه صلّى اللّه عليه ( و آله ) و سلّم بعد يوم عَرَفَة بأحد و ثمانين يوماً . و بنابراين مدّت هشتاد و يك روز را با روايات شيعه نيز مىتوان تطبيق داد .